Summary Burgerschap, politieke en juridische dimensie

-
227 Flashcards & Notes
3 Students
  • This summary

  • +380.000 other summaries

  • A unique study tool

  • A rehearsal system for this summary

  • Studycoaching with videos

Remember faster, study better. Scientifically proven.

This is the summary of the book "Burgerschap, politieke en juridische dimensie". The author(s) of the book is/are NHA. This summary is written by students who study efficient with the Study Tool of Study Smart With Chris.

Summary - Burgerschap, politieke en juridische dimensie

  • 1.2 Nederland, een rechtsstaat

  • Wat is een rechtstaat?
    niet alleen de burger, maar ook de overheid moet de wet gehoorzamen.
  • Wat is de overheid?
    Het hoogst bevoegd gezag in een land.
  • wat is de wettelijke basis waarop het overheidsoptreden op rust?
    1. de regels van de nationale overheid
    2. de regels van de gedecentraliseerde overheden
    3. de regels uit internationale verdragen waar ons land deel van uitmaakt
    4. regels van internationale organisaties waar Nederland lid van is.
  • Wat zijn de gedecentraliseerde overheden?
    provincie en gemeenten.
  • Door wie worden wetten vast gesteld?
    Door een, door de burgers, vrijgekozen parlement 
  • Wat is de basis van een rechtsstaat?
    Bescherming van een bevolking tegen een willekeurig optreden van de overheid. vb: burgers kunnen een proces tegen de overheid beginnen.
  • Welke kenmerken heeft een rechtsstaat?
    • er is een grondwet
    • er is sprake van een legaliteitsbeginsel
    • er is sprake van een openbaarheid van bestuur
    • er is sprake van een trias politica
  • Wat is een grondwet?
    daar staat in hoe ons land bestuurd moet worden en welke grondrechten de Nederlandse burgers hebben.
  • Aan welke eisen moet een grondwetswijziging voldoen?
    1. meerderheid van stemmen in 1ste en 2de kamer nodig
    2. daarna opnieuw verkiezingen
    3. de nieuw gekozen regering stemt bij een tweederde meerderheid na 2 x stemmen wordt de grondwet gewijzigd.
  • Wie is de grondlegger van de grondwet?
    Thorbecke 1848
  • Wat zijn klassieke grondrechten?
    rechten die de vrijheidssfeer van individuen proberen te waarborgen tegen inbreuken van de zijde van de overheid.
  • Wat zijn voorbeelden van klassieke grondrechten
    1. gelijkheid van burgers
    2. vrijheid van meningsuiting
    3. vrijheid van drukpers
    4. vrijheid van godsdienst en levensovertuiging
    5. recht tot vereniging en vergadering en betoging
    6. kiesrecht
    7. recht op persoonlijke vrijheid
    8. recht op petitie
  • Wat zijn sociale grondrechten?
    deze geven bugers en groepen in de maatschappij aanspraak op overheidsbemoeienis.
  • Wat zijn voorbeelden van sociale grondrechten?
    1. het bevorderen van de werkgelegenheid door de overheid
    2. recht op financiele bijstand
    3. recht op vrije keuze van arbeid
    4. bevordering van de volksgezondheid
    5. spreiding van de welvaart
    6. verbetering van het millieu
    7. vrijheid van onderwijs.
  • Wat is het legaliteitsbeginsel?
    Iemand mag alleen maar gestraft worden op grond van de strafbepalingen die opgeschreven staat in door de overheid goedgekeurde wetten.
    Nieuwe wetten hebben geen terugwerkende kracht.
  • Wat betekent openbaarheid van bestuur?
    het moet voor iedereen zichtbaar zijn wat het bestuur doet. Brugers kunnen de overheid controleren en hebben sinds 1960 inzage in stukken.
  • Wat betekent trias politica?
    een scheiding van 3 machten. Deze machten functioneren onafhankelijk van elkaar
  • Welke scheiding van rechterlijke machten kennen we in Nederland?
    1. de wetgevende macht
    2. de uitvoerende macht
    3. de rechterlijke macht
    4. Apart genoemd, de ambternaar
  • Waar ligt de wetgevende macht?
    de wetgevende macht ligt bij het parlement
    het ontwikkelen van de wet doet de regering de goedkeuring van een wet ligt in de eerste en tweede kamer (parlement)
  • Waar ligt de uitvoerende macht?
    Bij de regering:
    1. de regering ontwerpt wetten
    2. zorgt voor de uitvoering van de wetten. (ambtenaren)
  • Wat is de rechterlijke macht?
    rechtspreken, is een onafhankelijk apart te onderscheiden macht
  • Wat is een dictatuur?
    In een dictatuur worden burgers niet beschermd tegen een (willekeurig) optreden van de overheid
  • Wat is een Ambtenaar?
    Een persoon die is aangesteld door de overheid om overheidswerk te verrichten
  • Wie is de vierde macht?
    ambtenaren
  • Hoe komt het dar ambtenaren zoveel macht hebben?
    1. ze bereiden besluiten voor
    2. ze blijven op hun plaats zitten na de verkiezingen
    3. ze zouden de besluiten van de politiek moeten uitvoeren.
Read the full summary
This summary. +380.000 other summaries. A unique study tool. A rehearsal system for this summary. Studycoaching with videos.

Latest added flashcards

Noem voorbeelden van de samenhang tussen politieke besluitvormingsniveaus.
landelijk: er moeten meer plaatsen voor kinderopvang komen
provinciaal: waar moet die komen, op een plaats waar veel kinderen zijn. vb randstad
gemeentelijk; in welk gebouw moet de kinderopvang komen.
Wat zijn de kenmerken van gemeentelijke besluiten?
  • de besluiten zijn tamelijk gedetailleerd
  • nadere invulling van een landelijk of provinciaal besluit.
  • de gemeente vult streekplannen gedetailleerd in door middel van bestemmingsplannen
Wat zijn de kenmerken van provinciale besluiten?
  • gaat vooral over vraagstukken op het gebied van ruimtelijke ordening en milieu
  • nadere uitwerking van een landelijk vraagstuk afgestemd op de provincie in kwestie
  • de provinciale staten en de gedeputeerde staten houden zich hier mee bezig
Wat zijn de kenmerken van landelijke besluiten?
  • gaat over vraagstukken die iedereen in Nederland aangaan
  • zaken die internationaal van invloed zijn
  • ministers van de eerste en tweede kamer en de koning houden zich hiermee bezig.
  • het gaat om wettelijke kaders, niet om details
Wat is het noodzakelijkheidsbeginsel?
de EU mag niet verder gaan dan nodig om de doelstelling van de EU verdragen te behalen
Wat is het evenredigheidsbeginsel?
De EU treed pas op als dat doeltreffender is dan een maatregel op landelijk, provinciaals of gemeentelijk niveau.
Wat is het subsidiariteitsbeginsel?
besluiten worden op een zo laag mogelijk niveau genomen

Waar hebben besluiten op Europees niveau betrekking op?
  • op economische samenwerking
  • juridische samenwerking
  • defensie
  • gemeenschappelijk politiek buitenland beleid.
Op welke niveaus kan politieke besluitvorming plaatsvinden?
  1. Europees
  2. landelijk
  3. provinciaal
  4. gemeentelijk
Wat zijn de kenmerken van fase 4 binnen de politieke besluitvorming?
uitvoeren:
het besluit wordt uitgevoerd door ambtenaren