Summary Class notes - maatschappijleer

Course
- maatschappijleer
- Ravels
- 2015 - 2016
- Cygnus Gymnasium (Amsterdam)
- Klas 4 VWO (EM)
359 Flashcards & Notes
1 Students
  • These summaries

  • +380.000 other summaries

  • A unique study tool

  • A rehearsal system for this summary

  • Studycoaching with videos

Remember faster, study better. Scientifically proven.

Summary - Class notes - maatschappijleer

  • 1447282800 rechtsstaat

  • Wat is trias politica?
    Scheiding der machten. Bestaande uit wetgevende macht, uitvoerende macht en rechterlijke macht
  • Wat betekent 'L'état c'est moi'?
    Letterlijk: ik ben de staat, Lodewijk XIV zei dit (Franse koning die absolute macht had)
  • Wat is de UVRM?
    universele verklaring van de rechten van de mens, wordt ook wel de morele grondwet van de wereld genoemd
  • Wat zijn de doelen van de grondwet?
    -bindend middel in een pluriforme samenleving
    -beperking van de macht van de staat en vrijheid van burgers garanderen
    -fundamentele rechten van burgers vastleggen
    -eenheid van staat uitdrukken
    -organisatie van de belangrijke organen van de staat
  • Wanneer werden de sociale grondrechten vast gelegd?
    1983
  • Wat zijn de verschillen tussen klassieke en sociale grondrechten?
    Bij de klassieke grondrechten is de overheid passief, bij de sociale grondrechten is de overheid actief. Burgers kunnen sociale grondrechten niet bij de rechter afdwingen
  •   Op welke manieren kan je botsende grondrechten voorkomen?
    -rangorde aanbrengen in grondrechten (wil men niet door wisselende voorkeuren door de tijd heen)
    -toetsing van grondrechten door rechter laten doen
    -beoordeling in Europees verband
  • Wat zijn de taken van de machten van de trias politica?
    -wetgevende macht: algemene wetten maken, wijzigen of intrekken
    -uitvoerende macht: wetten in praktijk brengen en in concrete gevallen toepassen
    -rechterlijke macht: in geval van onenigheid over wetten en bij conflicten rechtspreken
  • Aan welke eisen moeten wetten voldoen?
    -algemeen
    -duidelijk
    -haalbaar
    -uitvoerbaar
  • Wat zijn rechtsregels?
    Gedragsregels die door de overheid zijn vastgelegd
  • Wat is het verschil tussen sociale en morele regels?
    Sociale regels zijn meestal niet opgeschreven en zijn beoordelingen van gedrag, morele regels zijn beoordelingen van gedrag in termen van goed en kwaad
  • Wat zijn de drie vormen van privaatrecht? Geef bij elke vorm een voorbeeld:
    -personen- en familierecht (huwelijk)
    -ondernemingsrecht (stichting)
    -vermogensrecht (koopovereenkomsten)
  • Wat zijn de zes stappen van het strafproces?
    -aanhouding
    -opsporing
    -vervolging
    -berechting
    -eventueel in hoger beroep gaan
    -eventuele uitvoering van de straf
  • Wat is het OM?
    Openbaar Ministerie, alle officieren van justitie
  • Wat is 'in cassatie gaan'?
    Beroep aantekenen bij het hoogst rechtsprekend orgaan van het land (Hoge Raad)
  • Hoe lang wordt het uittreksel Justitiële documentatie volledige strafrechtelijk verleden ook verdacht zonder veroordeling bewaard bij een misdrijf?
    20 jaar
  • Wat zijn de vormen van rechtvaardigingsgronden?
    -noodweer
    -overmacht-noodtoestand
    -ambtelijk bevel
  • Wat zijn de vormen van schulduitsluitingsgronden?
    -psychische overmacht
    -noodweer-exces
    -ontoerekeningsvatbaarheid
    -afwezigheid schuld
  • Wat is het verschil tussen een bijkomende straf en een maatregel?
    Een bijkomende straf is meestal langdurig, terwijl een maatregel vaak eenmalig is (muv opname in afkick kliniek)
  • Wat zijn de functies van straffen?
    -wraak en vergelding
    -afschrikking
    -voorkomen dat mensen eigen rechter gaan spelen
    -resocialisatie
    -beveiliging van de samenleving
  • Hoe zit het als je minderjarig bent en een strafbaar feit pleegt?
    onder 12: Bureau voor de raad van de kinderbescherming
    jeugdstrafrecht (12 - 18) is gericht op socialisatie:
    -lichte misdrijven naar Bureau HALT > taakstraf
    -zwaardere misdrijven naar kinderrechter > eventueel jeugdgevangenis
    behandeling in een behandelcentrum kan opgelegd worden bij ernstige persoonlijke stoornissen
  • Wat zijn de maatschappelijke oorzaken van criminaliteit?
    -alcohol, drugs
    -minder sociale controle > pakkans is kleiner (rationale-keuzetheorie, Marcus Felson)
    -maatschappelijke achterstand (anomietheorie, Robert Merton)
  • Wat zijn de persoonlijke oorzaken van criminaliteit?
    - Lombroso-theorie: criminaliteit is aangeboren, criminelen zijn te herkennen aan vorm van het schedel en de doorlopende wenkbrauwen (Lombroso)
    - sociobiologie: crimineel gedrag door erfelijke factoren, veel agressieve criminelen hebben een verhoogde testosteronspiegel (Wilson en Swaab)
    - bindingstheorie: mensen gedragen zich netjes omdat ze bindingen hebben die ze niet zomaar op het spel zetten (Hirschi)
    - Psychoanalyse: ervaringen uit de kindertijd worden in het onbewuste opgeslagen en dit bepaald het toekomstig gedrag
       *id: het onderbewuste (bevat intstinctieve driften, zoals seks)
       *ego: het bewuste (krijgt de overhand naar mate je volwassen wordt0
       *superego: het geweten (gevoelens van schuld en schaamte)
    - aangeleerd-gedrag-theorie: gedrag wordt gekopieerd van vrienden of familie (Sutherland)
  • Hoe kan criminaliteit worden aangepakt?
    Tweesporenbeleid (allebei, ze vullen elkaar aan):
    -preventief; voorkomen van criminaliteit
    -respressief; bestraffen van criminaliteit
  • Welke maatschappelijke gevolgen heeft criminaliteit?
    -materiele schade: fysiek letsel, vernieling, belastingontduiking, etc.
    -immateriele schade: gevoelens van onveiligheid, niet goed slapen, etc.
  • Wat bevat een dagvaarding?
    -naam gedaagde
    -eis
    -motivatie eis
  • Wat is kantonrechter?
    Bij een kantonrechter kan je je verweer zelf doen
  • Waarbij speelt rechtsbescherming?
    -vergunningen bouw, jacht, wapen
    -uitkeringen en subsidies
    -verblijfsvergunningen
  • Wat is plea bargaining?
    advocaat van de gedaagde en de aanklager sluiten een deal over de straf op voorwaarde dat de verdachte bekent
  • Noem vijf verschillen tussen de rechtsstaat in Nederland en de rechtsstaat in de VS:
    -rechters in de VS zijn minder onafhankelijk, omdat de president aanwijst wie hij goed vindt
    -in de VS is juryrechtspraak, deze doet uitspraak over de schuldvraag niet over de hoogte van de straf
    -in de VS hebben de verdachten minder rechten dan in Nederland, uitlokking is toegestaan
    -doodstraf is in sommige staten toegestaan in de VS, in Nederland niet
    -president heeft meer macht in de VS door vetorecht
  • Wat is 'Three Strikes and You're Out Law'?
    Als je 3x de fout in gaat wordt je heel zwaar gestraft ook al is het voor iets kleins
  • Wat is de Wet BOB?
    Wat bijzondere opsporingsbevoegdheden. Geeft de politie onder voorwaarden bevoegdheden die normaal niet zijn toegestaan
  • Wanneer staat de rechtsstaat onder druk:
    -groepen mensen bepaalde grondrechten willen afschaffen
    -regering en parlement openlijk commentaar geven op de rechtspraak
    -er een sterke roep is om zwaardere straffen
    -politie en justitie grote fouten maken
  • Grondrechten die vaak op gespannen voet met elkaar staan:
    -het recht op gelijke behandeling
    -het recht je godsdienst of levensovertuiging vrij te belijden
    -het recht om je gedachten of gevoelens te openbaren
  • Wat is Trias Politica?
    Scheiding der machten, bestaande uit de wetgevende macht, de uitvoerende macht en de rechterlijke macht
  • Wat is seponeren?
    Een rechtszaak niet verder behandelen
  • Wat is publiekrecht?
    Relatie tussen overheid en burgers, is verticaal, rechtsgebieden:
    -staatsrecht
    -bestuursrecht
    -stafrecht
  • Wat is vervolgingsmonopolie?
    Het uitsluitende recht om te kunnen vervolgen
  • Wat is privaatrecht?
    De relatie tussen burgers onderling, horizontaal, rechtsgebieden:
    - personen- en familierecht
    - vermogensrecht
    -ondernemingsrecht
  • Wat is kort geding?
    Versnelde en vereenvoudigde procedure, die door de voorzieningenrechter wordt geleid. Voorlopige uitspraak totdat de normale procedure wordt gehouden
  • Wat is legaliteitsbeginsel?
    Dat je pas strafbaar bent voor iets, als het vastgelegd is dat het strafbaar is
  • Wat is resocialisatie?
    Voorkomen van terugval in criminaliteit
  • Wat is jurisprudentie?
    Geheel van juridische uitspraken van rechtsprekers
  • Wat is cassatie?
    Laatste middel als je het niet eens bent met de uitspraak van de rechter (Hoge Raad of Hof van Cassatie
  • Hoe lang kan een verdachte door de politie worden vastgehouden zonder dat aan de officier van justitie om toestemming voor verlenging wordt gevraagd?
    6 uur
  • De grondwet kan niet zomaar gewijzigd worden. Geef een drietal eisen waaraan de wijziging moet voldoen.
    De wijziging moet twee keer zowel Tweede als Eerste Kamer passeren (ze nemen het wetsvoorstel aan met een gewone meerderheid). 2.Na de eerste behandeling moeten er bovendien verkiezingen voor de Tweede Kamer worden gehouden 3. De nieuwe Tweede Kamer en daarna de Eerste Kamer moeten vervolgens het wetsvoorstel met een 2/3 meerderheid aannemen. Omdat de grondwet het fundament van de wetgeving in ons land vormt, kan deze alleen maar gewijzigd worden als er voldoende draagvlak voor is in de samenleving. Vandaar deze uitgebreide procedure.
  • “In theorie zijn de drie machten in balans en vullen ze elkaar aan. Maar in de praktijk lopen de machten elkaar regelmatig voor de voeten.”
    Bedenk een voorbeeld waarbij de machten met elkaar in discussie zijn en geef aan waarom ze in dit geval de grenzen van hun eigen macht overschrijden. NB. Dit mag ook een bestaand voorbeeld zijn!
    In het algemeen doen kamerleden nogal eens uitspraken over zaken die nog onder de rechter of die tot de bevoegdheid van de rechterlijke macht behoren. Een voorbeeld is de petitie die kamerleden tekenden tegen voorwaardelijke vrijlating van Volkert van de G, de moordenaar van Pim Fortuyn. Je zou hier weer tegenin kunnen brengen dat kamerleden ook gewone burgers zijn die vrijheid van meningsuiting hebben
  • Over de oorzaken van crimineel gedrag bestaan vele theorieën. Leg uit wat de overeenkomst is tussen de Lombroso-theorie en de sociobiologie en op welk punt deze theorieën van elkaar verschillen.
    De overeenkomst van beide theorieën is dat ze allebei crimineel gedrag verklaren uit aangeboren kenmerken. In het geval van Lombroso zijn dit uiterlijke kenmerken, in het geval van de sociobiologie zijn de structuur en werking van de hersenen die genetisch bepaald zijn
  • Beredeneer aan de hand van een bestaand of een zelfverzonnen voorbeeld waarom het grondrecht “vrijheid van godsdienst “ op gespannen voet kan staan met het verbod op discriminatie (art. 1 van de Grondwet).
    Voorbeeld in het boek op blz. 73: een katholieke school verbiedt dragen hoofddoekjes (met verwijzing naar identiteit school, dus met verwijzing aar de vrijheid van godsdienst). Een imam noemt met verwijzing naar de leerstellingen van zijn geloof, dus met verwijzing aar de vrijheid va godsdienst, homoseksualiteit een” besmettelijke ziekte.” Voor zowel de school als de imam geldt dat zij menen het recht te hebben dit onderscheid te maken, terwijl er ook mensen zijn die dit discriminatie vinden wat volgens art.1 van de Grondwet niet is toegestaan. In beide gevallen liet de rechter godsdienstvrijheid zwaarder wegen dan het discriminatieverbod.
Read the full summary
This summary. +380.000 other summaries. A unique study tool. A rehearsal system for this summary. Studycoaching with videos.

Summary - Class notes - Maatschappijleer

  • 1497045600 H4 toets

  • Wat is cultuur?
    alle waarden, normen en andere aangeleerde kenmerken die de leden van een groep of samenleving met elkaar gemeen hebben en dus als vanzelfsprekend beschouwen.
  • Wat is cultuur?
    alle waarden, normen en andere aangeleerde kenmerken die de leden van een groep of samenleving met elkaar gemeen hebben eb dus als vanzelfsprekend beschouwen
  • "Nature-nurturedebat"- Wat vinden Nature-aanhangers?
    dat ons gedrag het meest wordt bepaald door aangeboren eigenschappen en dat gedrag is aangeleerd.
  • Hoe wordt een cultuurgroep gevormd?
    wordt gevormd door mensen met een gemeenschappelijke cultuur
  • Noem 5 cultuurkenmerken
    1. normen en waarden
    2. kennis
    3. gewoonten
    4. kunst
    5. sport
    6. symbolen
    7. feestdagen
  • Wat zijn belangrijke cultuurkenmerken?
    waarden en normen, bv vrijheid van meningsuiting is een belangrijke waarde in de westerse landen en een norm om mensen gelijk te behandelen
  • Waardoor wordt een cultuurgroep gevormd?
    door mensen met een gemeenschappelijke cultuur
  • Wat is een allochtoon?
    iemand die zelf of van wie ten minste één van de ouders in het buitenland geboren is
  • Waarom noemen we Nederland Multicultureel?
    Vanwege de vele verschillen in afkomst in Nederland
  • Wat is een autochtoon?
    zijn mensen die wonen in een land waar zij net als hun ouders zijn geboren en opgegroeid
  • Wat zijn Autochtonen en allochtonen?
    • autochtoon: mensen die wonen in een land waar zij net als hun ouders zijn geboren en opgegroeid
    • allochtoon: mensen die zelf of van wie ten minste een van de ouders in het buitenland geboren is
  • Wat is er allemaal in de Nederlandse pluriforme samenleving?
    - een grote culturele diversiteit (veel verschillende cultuurgroepen)
    - de verschillende cultuurgroepen leven deels naast en met elkaar
    - vormen gemeenschappelijke cultuurkenmerken samen de dominante Nederlandse cultuur
    • Waar staat een pluriforme samenleving voor en noem 3 kenmerken van deze samenleving?
    • pluriforme samenleving: een veelvormige samenleving, dus veel verschillende cultuurgroepen in een samenleving
    1. bestaat een grote culturele diversiteit (=veel verschillende cultuurgroepen bestaan)
    2. leven de verschillende cultuurgroepen deels naast en deels met elkaar
    3. vormen gemeenschappelijke cultuurkenmerken samen de dominante Nederlandse cultuur
  • Wat houd de dominante cultuur in?
    alle kenmerken die geaccepteerd worden door de meeste mensen binnen een samenleving, bv het spreken van de Nederlandse taal, gelijkwaardigheid
  • Wat is Culturele diversiteit?
    dat er veel verschillende cultuurgroepen bestaan
  • Wat houd de subcultuur in?
    wanneer binnen een groep bepaalde waarden, normen en andere cultuurkenmerken afwijken van de dominante cultuur bv mensen met piercings of bewoners van Staphorst die in kledendracht lopen
  • De basis voor de pluriformiteit ligt verankerd in....
    de grondwet
  • Wat houd de tegencultuur in?
    mensen die zich verzetten tegen de dominante cultuur of daar zelfs een bedreiging voor vormen
  • Wat is de dominante cultuur?
    alle kenmerken die geaccepteerd worden door de meeste mensen binnen een samenleving
  • nature - nurture debat, wat vinden de nature aanhangers?
    dat ons gedrag het meest wordt bepaald door aangeboren eigenschappen
  • Wat is tolerantie?
    mensen accepteren makkelijk andersdenkenden
  • Noem vijf cultuurkenmerken
    - normen en waarden
    -  kennis
    - gewoonten
    - kunst
    - sport
    - symbolen
    - feestdagen
  • Wanneer spreek je van een subcultuur?
    wanneer binnen een groep bepaalde waarden, normen en andere cultuurkenmerken afwijken van de dominante cultuur.
  • Wat is tolerantie?
    mensen accepteren makkelijk andersdenkenden
  • Wat is een tegencultuur?
    cultuur van mensen die zich duidelijk verzetten tegen (delen van) de dominante cultuur of daar zelfs een bedreiging voor vormen.
  • Waar verzetten antiglobalisten zich tegen?
    Tegen de overheersende rol van het westerse kapitalisme in de wereld en willen dat de welvaart eerlijker verdeeld wordt over de wereldbevolking. Ze zijn dus van de tegencultuur.
  • Waar verzetten antiglobalisten zich tegen?
    tegen de overheersende rol van het westerse kapitalisme in de wereld en willen dat de welvaart eerlijker verdeeld wordt over de wereldbevolking.
  • Wat wil men zeggen met: 'cultuur is dynamisch'?
    dat bepaalde cultuurkenmerken niet veranderen (zoals verbod op moord) en sommige ook wel ( zoals het homohuwelijk of de spijkerbroek want in de jaren '60 was het voor de alternatieve jongeren en nu draagt iedereen hem)
  • Wat wil men zeggen met: "cultuur is dynamisch"?
    Dat bepaalde cultuurkenmerken niet veranderen (zoals verbod op moord) en sommige ook wel (zoals het homohuwelijk of de spijkerbroek, was in de jaren 60 een kenmerk van alternatieve jongeren en nu draagt iedereen hem)
  • In welke drie factoren verschillen culturen?
    - tijd
    - plaats
    - groep
  • In welke drie factoren verschillen culturen?
    1. tijd
    2. plaats
    3. groep
  • Wat is socialisatie?
    het proces waarbij iemand de waarden, normen en andere cultuurkenmerken van zijn samenleving of groep aanleert
  • Wat is socialisatie?
    het proces waarbij iemand de waarden, normen en andere cultuurkenmerken van zijn samenleving of groep aanleert.
  • Wat is het doel van socialisatie?
    aanpassing van het individu aan zijn omgeving, maar de overdracht van cultuurkenmerken zorgt er ook voor dat de cultuur kan blijven bestaan
  • Wat zijn socialiserende instituties?
    instellingen, organisaties en collectieve gedragspatronen waarmee de cultuuroverdracht in een samenleving plaatsvindt
  • Waar vindt socialisatie plaats?
    binnen socialiserende instituties. Dit zijn instellingen, organisaties en collectieve gedragspatronen waarmee de cultuuroverdracht in een samenleving plaatsvindt.
  • Onder collectieve gedragspatronen verstaan we gemeenschappelijke gebeurtenissen. Noem er minstens 3.
    1. carnaval
    2. prinsjesdag
    3. kerstmis
    4. ramadan
    5. het vrije weekend
    6. verkiezingen
    7. dodenherdenkingen
  • noem vijf socialiserende instituties?
    - school
    - je gezin
    - werk
    - sportclub
    - overheid
    - vriendenkring
    - de media
  • Noem 5 belangrijke socialiserende instituties:
    1. je gezin
    2. school
    3. werk
    4. geloofsrichting
    5. sportclub
    6. overheid
    7. vriendenkring
    8. de media
    9. andere verenigingen of groepen
  • Hoe vindt socialisatie plaats?
    imitatie, informatie en sociale controle
    Imitatie is bv dat kleine kinderen hun ouders nadoen of bv jongetjes die een profvoetballer nadoen en meisjes hun popidool.  
    Informatie, daardoor leer je van alles.
    Sociale controle is de manieren waarop mensen andere mensen stimuleren of dwingen zich aan de geldende normen te houden.
  • Sociale controle is een manier waarop cultuurkenmerken worden overgedragen. Wat is sociale controle en noem 2 andere manieren van het overdragen van cultuurkenmerken.
    1. imitatie
    2. informatie
    3. sociale controle= de manieren waarop mensen andere mensen stimuleren of dwingen zich een de geldende normen te houden.
  • Waarvoor zorgen socialisatie en sociale controle?
    voor orde en mate van zekerheid en rust in een samenleving
  • Wanneer spreken we van formele en informele sociale controle?
    • formeel: waneer deze is gebaseerd op geschreven regels (bvba: wetten)
    • informeel: waneer deze is gebaseerd op beleefdheidsvormen of andere ongeschreven regels
  • Wanneer noemen we sociale controle formeel en in formeel?
    formeel: wanneer deze is gebaseerd op geschreven regels, bv wetten, wedstrijdreglementen of een arbeidscontract
     informeel: bij beleefdheidsvormen en andere ongeschreven regels.
  • noem 4 vormen van sancties en voorbeelden erbij
    1. formele positieve sanctie: bvb diploma of promotie
    2. formele negatieve sanctie: bvb strafwerk of boete
    3. informele positieve sanctie: bvb compliment, fooi of applaus 
    4. informele negatieve sanctie: bvb een kind dat op de gang wordt gestuurd of het uitfluiten van een popgroep na een slecht concert.
  • Sociale controle vind vaak plaats in sancties, er zijn vier sancties, noem ze.
    formele positieve sancties: diploma of promotie
    formele negatieve sancties: boete
    informele positieve sancties: compliment, fooi, applaus
    informele negatieve sancties: boegroep, kind dat naar z'n kamer wordt gestuurd
  • Wat is internalisatie?
    dat mensen zich automatisch gaan gedragen zoals de groep dat van hen verwacht
  • Het doel van socialisatie is pas bereikt wanneer er internalisatie van de cultuur plaatsvindt. Wat is internalisatie?
    mensen maken zich bepaalde aspecten zo eigen dat zij zich automatisch gaan gedragen zoals de groep dat van hen verwacht. bv de zinderlijkheid van kinderen.
  • Wanneer spreek je van een sociale identiteit?
    bij identificatie met een groep (bvb: christenen of werknemers bij een bank)
  • Bij indentificatie met een groep spreken we van een...?
    sociale identiteit
Read the full summary
This summary. +380.000 other summaries. A unique study tool. A rehearsal system for this summary. Studycoaching with videos.

Summary - Class notes - maatschappijleer

  • 1459461600 De verzorgingsstaat 4.1

  • wat is nachtwakersstaat?
    een staat met een beperkte taak, de rol van de overheid was niet zo groot
  • wat is een particulier initiatief?
    een actie georganiseerd door de burgers
  • door wie werd het particulier initiatief het meest georganiseerd?
    door kerkelijke instellingen en door rijke burgers
  • waar was de handhaving van de nachtwakersstaat het meest op gericht?
    de openbare orde en de bescherming van interne en externe veiligheid
  • wat is civil society?
    de instellingen waarbij mensen zich op vrijwillige basis inzetten voor andere mensen.
  • wat is het maatschappelijk middenveld?
    de christelijke benaming voor civil society
  • noem een aantal organisaties die een onderdeel uitmaken van de civil society
    schoolverenigingen, jeugdverenigingen, hobbyclubs en toneelverenigingen, gezondheidszorg, politieke partij, natuur- en milieuorganisaties, mensenrechten organisaties
  • kenmerken van een civil society?
    organisatie, privaat karakter, geen verdeling van winst, zelfbestuur, vrijwilligheid
  • wat is organisatie?
    het is meer dan een informele groep of tijdelijk verband
  • wat is privaat karakter?
    de organisatie maakt formeel geen deel uit van de overheid
  • wat is geen verdeling van winst? (non profit)
    een overschot op de begroting voor organisatiedoeleinden is geen bezwaar, maar dit overschot is niet besteed voor privégebruik door de leden
  • wat is zelfbestuur?
    de organisatie is in belangrijke mate in staat om activiteiten zelf te beheersen
  • wat is vrijwilligheid?
    leden nemen vrijwillig deel aan de organisatie
  • civil society word tegenwoordig gefinancierd door de overheid
  • wat is verzorgingsstaat?
    het is een samenleving waarin de overheid zich ten doel stelt de zorg voor het sociale welzijn van haar burgers op zich te nemen
  • wat is het verschil tussen de nachtwakersstaat en de verzorgingsstaat?
    bij de nachtwakersstaat heeft de overheid een kleine rol en bij de verzorgingsstaat heeft de overheid een grote rol
  • waarom is de verzorgingsstaat nauw verbonden met het functioneren van de arbeidsmarkt?
    omdat de verzorgingsstaat vooral word betaald door heffingen op inkomsten uit de arbeid
  • welke 4 doelstelling heeft de verzorgingsstaat?
    bescherming van burgers tegen risico's van (post)industriële samenleving, garantie van een minimumloon, het aanbieden van voorzieningen en het bevorderen van het welbevinden van alle burgers
  • waarom ging de overheid zich met het sociale welzijn van de burgers bemoeien? (noem 3)
    door de industrialisering kregen arbeiders lange werkdagen onder gevaarlijke omstandigheden tegen lage lonen, door de verstedelijking woonden veel mensen in een klein gebied, geen hygiëne, mensen werden ziek.
    maatschappelijke onrust
    toenemende invloed van de arbeidersbeweging
  • uit welk jaar komt het kinderwetje van van houten en wat houd het in
    1874, maar had pas effect vanaf 1889. kinderen van jonge leeftijd mogen niet meer werken.
  • wat is de arbeidsinspectie?
    een organisatie die werd opgericht om te controleren of de bedrijven zich wel aan de wetten houden.
  • wanneer werd de leerplichtwet aangenomen en waarom
    in 1900 omdat de opkomende industrie behoefte had aan goed geschoolde werknemers
  • welke wet word beschouwd als de eerste wet van de Nederlandse verzorgingsstaat?
    de ongevallenwet van 1901
  • noem een aantal sociale zekerheidswetten die na de ongevallen wet volgden
    pensioenwet, de ziektewet en de ziekenfondswet
  • waar heeft de Commissie-Van Rijn voor gezorgd?
    die heeft er voor gezorgd dat sociale zekerheid ging gelden voor een bredere laag van de bevolking
  • wat was de eerste volks verzekering?
    AOW algemene ouderdomswet
  • wat was de doelstelling van de sociale zekerheid?
    van de wieg tot het graf
  • noem een aantal volksverzekeringen
    -wereloosheidsverzekering 1952
    - algemene ouderdomswet 1956
    - algemene bijstandswet 1965
    -WAO wet op arbeid ongeschiktheid 1967
    - AAW algemene arbeids ongeschiktheids wet 1978
  • welk beginsel formuleerde de regering in de jaren 60
    ieder mens heeft recht op zelfontplooing en gelijkheid van kansen
  • waardoor kon de verzorgingsstaat in de jaren 60 uitbereiden?
    door de gunstige economische omstandigheden
Read the full summary
This summary. +380.000 other summaries. A unique study tool. A rehearsal system for this summary. Studycoaching with videos.

Summary - Class notes - Maatschappijleer

  • 1446505200 De grondwet

  • Artikel 1
    Gelijkheidsbeginsel
    • Allen die zich in NL bevinden, worden in gelijke gevallen gelijk behandeld. Discriminatie wegens godsdienst, levensovertuiging, politieke gezindheid, ras, geslacht of op welke grond dan ook, is niet toegestaan. 
  • Artikel 2
    Nederlandersschap
  • Artikel 3
    Benoembaar in openbare dienst
  • Artikel 4
    Kiesrecht
  • Artikel 5
    Schriftelijke verzoeken indienen bij politieke organen
  • Artikel 6
    Vrijheid van godsdienst
  • Artikel 7
    Vrijheid van meningsuiting
  • Artikel 8
    Vrijheid van vereniging
  • Artike; 9
    Vrijheid van vergadering en demonstratie
  • Artikel 10
    Privacy
  • Artikel 11
    Onaantastbaarheid van eigen lichaam
  • Artikel 12
    Waarborging huisvrede
  • Artikel 13 
    briefgeheim
  • Artikel 14
    onteigening
  • Artikel 15
    vrijheid en gevangenis
  • Artikel 16
    Legaliteitsbeginsel
  • Artikel 17
    Toegang tot de rechter
  • Artikel 18
    Recht op rechtshulp
  • Artikel 19
    Werk en goede omstandigheden
  • Artikel 20
    Welvaart en sociale zekerheid
  • Artikel 21
    Goed leefmilieu
  • Artikel 22
    Volksgezondheid, wonen en vrije tijd
  • Artikel 23
    Onderwijs
  • 1446591600 Kabinet Rutte II

  • Minister van Binnelandse Zaken en Koninkrijksrelaties
    Plasterk - PvdA
  • Buitenlandse zaken
    Timmermans, nu Koenders - PvdA
  • Buitenlandse Handel en ontwikkelingssamenwerking
    Ploumen - pvdA
  • Defensie
    Plasschaert -vvd
  • Economische zaken
    Kamp - VVD
  • Financiën
    Dijsselbloem - PvdA
  • Infrastructuur & Milieu
    Schultz van Hagen - VVD
  • Onderwijs
    Bussemaker -PvdA
  • Sociale zaken en werkgelegenheid
    Asscher - PvdA- ook vicepremier
  • Veiligheid en justitie
    OPstelten, nu Steur - VVD
  • Volksgezondheid, welzijn en sport
    Schippers -VVD
  • Wonen en rijksdienst
    Blok
Read the full summary
This summary. +380.000 other summaries. A unique study tool. A rehearsal system for this summary. Studycoaching with videos.

Summary - Class notes - Maatschappijleer

  • 1445986800 Toets 1

  • What is a social problem ?
    A problem that influences large groups in society, is caused by social developments, that involves opposing interests, and has to be solved jointly
  • What are conflicts of interests ?
    That people have different interests, and therefore want different things 
  • What does a formateur do ?
    He appoints the ministers
  • What does the informateur do ?
    He looks at which parties are willing to work together, and he makes the coalition agreement
  • When is a law accepted in the lower and upper chamber ?
    When the majority votes yes
  • What is in the coalition agreement ?
    the outline of the government policy
  • What is in the king's speech ?
    It announces the budget
  • When is something a political problem ?
    When new rules are needed to solve a problem
  • What is a welfare state ?
    That the government takes care of the people (who aren't able to work)
  • What is the rule of law ?
    That the law rules the country, and decides what happens in a country
  • What is a pluralist society ?
    A society that consists of different cultures
  • What are moral standards ?
    Rules of behaviour in terms of evil and good
  • What are values ?
    principles people in a society find important and worth pursuing
  • What are standards ?
    Standards come from values, and it are the rules of behaviour
  • What are ideals ?
    Values that can be explained in concrete terms and that we very much want to realize
  • What is social power ?
    The power to influence the behaviour of people
  • What are examples of sources of power ?
    Money
    Function
    Knowledge
    Persuasiveness
    Prestige
    Number
    Violence
  • What is an authority ?
    Someone who has formal power ( -> it is embedded in rules and laws)
  • What kind of rules are there ?
    Legal rules
    Moral rules
    Social rules
  • What are legal rules ?
    Rules of behaviour that is written down in law
  • Why are there legal rules ?
    Efficiency, ensuring clear arrangements
    Moral awareness, rules reflecting our moral standards
  • What are social rules ?
    Unwritten rules that show you what is normal behaviour
  • What are moral rules ?
    Unwritten rules in terms of good and evil
  • Which two political rights do Dutch citizens have when they turn 18 ?
    The right to vote and the right to be eligible for elections
  • What does the secret ballot do ?
    It is a voting procedure that prevents anyone from examining how individual citizens cast their votes
  • How does proportional representation work ?
    the % of votes you get, is the % of seats you get
  • What is a quota ?
    The number of votes needed for one seat
  • How does an electoral threshold work ?
    The parties must win a minimum % of votes to qualify for a seat
  • How does voting in a district system work ?
    The country is divided into districts. The candidate getting the majority of the votes is elected to the national government
  • What is a disadvantage of the district system ?
    The votes given to a loser will be completely lost
  • What does the party leader do ?
    It is the person heading the list of candidates. It is the party's public image
  • Do you vote for a party or a person ?
    You vote for a person
  • What does preference voting mean ?
    It means that you vote for someone else than the party leader because of preferred characteristics
  • What happens during the 'Formatie' ?
    The formateur forms a cabinet of ministers and secretaries of state
  • In order to make a coalition agreement, what do both parties have to do ?
    They have to make compromises
  • What kind of motions can the lower house give ?
    Motion of sadness (treurnis)
    Motion of censure
    Motion of no confidence
  • What happens when the lower house gives a motion of no confidence ?
    Usually the minister steps down
  • What happens when the cabinet has fallen ?
    It becomes an outgoing cabinet. They are not allowed to make new plans, but will only deal with current and urgent affairs
  • What does the government consist of ?
    Of the king/queen and the ministers
  • What does the cabinet consist of ?
    The ministers and the secretaries of state
  • What do ministers do ?
    They make new policies/try to solve problems on the area appointed to them
  • What do secretaries of state do ?
    They help the ministers, although they don't replace the minister when he is absent
  • What is the council of ministers ?
    All the ministers together
  • What is a minister without portofolio ?
    When a minister does not have a ministry of his own
  • What do civil servants do ?
    They prepare bills and give advice to the minister
  • What are the tasks of the king ?
    Signing all laws that are passed
    Reading the king's speech
    Appointing ministers and (in)formateurs
    Having regular consultations with the prime minister
  • What is ministerial responsibility ?
    That the king can not be held responsible for any political statements he makes
  • What is a bill ?
    It is a  design for a law
  • What is a nouvelle ?
    A separate, supplementary bill, which is used for shortcomings in the original bill
  • When does a bill obtain the status of law ?
    When it is written in the Bulletin of Acts and Decrees
Read the full summary
This summary. +380.000 other summaries. A unique study tool. A rehearsal system for this summary. Studycoaching with videos.

Latest added flashcards

Wat zijn de vijf regels om lid te worden van de EU?
-stabiele democratie
-functionerende markteconomie
-akkoord gaan met alle regels
-administratief in staat zijn beslissingen uit te voeren van de EU
-alle lidstaten moeten instemmen met het toelaten van het desbetreffende land
Wat is de trias politica bij de EU?
-wetgevende macht: Raad van de Europese Unie
-uitvoerende macht: Europese Commissie
-rechtsprekende macht: Hof van Justitie van de Europese Unie
Wat levert de unificatie van rechten op?
Problemen, landen waren allemaal democratisch maar toch verschillend
Wat is EEG?
Europese Economische Gemeenschap; in 1957 werd de EGKS veranderd in de EEG; 9 landen sloten zich aan; zorgde voor grote economische groei en welvaart
Wat is EGKS?
Europese Gemeenschap voor Kolen en Staal; werd na WOII opgericht; landen gingen samenwerken uit angst om nieuwe oorlog om grondstoffen
Waarom is er steeds meer verzet tegen verlies van autonomie?
Burgers hebben weinig invloed op beslissingen gemaakt in EU
Waar zorgt het lidmaatschap van de EU voor?
Dwingt Nederland macht af te staan; steeds meer verzet tegen verlies autonomie
Wat voor bestuur hebben provincies en gemeenten?
Een zekere bestuurlijke autonomie; ze gehoorzamen nog steeds aan beslissingen die in Den Haag zijn gemaakt; zorgt soms voor spanningen; vaak machtsstrijd tussen gemeenten en kabinetten
Welk nadeel heeft het samenvoegen van gemeenten?
Het zorgt voor een kloof tussen burgers en bestuur > burgers raken minder betrokken en stellen zich minder snel kandidaat voor gemeenteraad, dorpspartijen verdwijnen
Wat zijn de doelen van het samenvoegen van gemeenten?
Gemeentelijke kosten verlagen en bestuurskracht van de gemeenten vergroten