Summary Een kennismaking met de oude wereld

-
ISBN-10 9062832350 ISBN-13 9789062832354
356 Flashcards & Notes
31 Students
  • This summary

  • +380.000 other summaries

  • A unique study tool

  • A rehearsal system for this summary

  • Studycoaching with videos

Remember faster, study better. Scientifically proven.

This is the summary of the book "Een kennismaking met de oude wereld". The author(s) of the book is/are L de Blois R J van der Spek. The ISBN of the book is 9789062832354 or 9062832350. This summary is written by students who study efficient with the Study Tool of Study Smart With Chris.

Summary - Een kennismaking met de oude wereld

  • 1 Het Oude Nabije Oosten

  • Waardoor werd de opkomst van de culturen rond het Middelandse-Zeegebied gekenmerkt?

    Door toenemende verstedelijking, staatsvorming en de uitvinding van het schrift.

  • Wat kenmerkte de opkomende culturen rond 3000 v.Chr.?
    Toenemende verstedelijking, staatsvorming en de uitvinding van het schrift.
  • De steentijd is de periode voor de verstedelijking rond 3000 v. Chr. in Mesopotamië. 

  • Wat is de steentijd?
    Periode waarin men gebruik maakte van stenenwerktuigen. Onderverdeeld in de oud, midden en nieuwe steentijd.
  • Wat kenmerkt de oude en middensteentijd?
    Mensen leefden van jagen en verzamelen.
  • Wat kenmerkt de nieuwe steentijd?
    Vanaf 10.000 v.Chr. begon men zelf kweken van graansoorten en het temmen en telen van dieren. Bovendien gebruikte men toen gepolijste stenenwerktuigen.
  • Wat is de Neolitische revolutie?
    De overgang van jagen en verzamelen naar sedentarisme.
  • Welke soorten landbouw kennen we?
    Irrigatielandbouw en regenlandbouw.
  • Welke kenmerken heeft de irrigatielandbouw?
    Productiever dan regenlandbouw. Het best mogelijk in Egypte waar de Nijl voor de zaaitijd overstroomt. 
  • Welke kenmerken heeft de regenlandbouw?
    minimaal 250 mm regen per jaar. Kwetsbaar vanwege die afhankelijkheid.
  • Wat betekende de uitvinding van de landbouw?
    het schiep de mogelijkheid dat meer mensen langer op dezelfde plaats konden blijven wonen en dat meer mensen zich voltijds met d andere zaken dan voedselproductie konden bezighouden.
  • Welke functies had een tempel in Mesopotamie?
    De tempel was een grote organisatie met veel land en hield zich bezig met landbouw, veeteelt en ambacht en had talrijke mensen in dienst. Uit de behoefte van de tempeleconomie ontstond het spijkerschrift (3400-3200).
  • Van welk systeem maakte het spijkerschrift/hieroglyfenschrift gebruik?
    Deels pictografisch (elk woord een afbeelding) en deels ideografisch (elk woord een symbool). Later konden tekens ook klanken (lettergrepen) afbeelden.
  • Waardoor ontstond de haat-liefde verhouding tussen nomaden en landbouwers?
    Haat omdat de gesedentariseerden bang waren voor plundering en liefde omdat ze elkaars goederen nodig hadden.
  • Wat waren de geografische verschillen tussen Egypte en Mesopotamie?
    Egypte lag veel geïsoleerder door de woestijn en had de Nijl die voor de zaaitijd overstroomde in plaats  van de Eufraat en de Tigris die erna overstroomden.
  • Hoe wordt de Egyptische geschiedenis ingedeeld?
    Danwel in Dynastieën, dan wel in Rijken. 
  • Wie was Manetho
    De bedenker van de dynastieën, hij was een priester en leefde in de 3e eeuw v. Chr. Systeem was geordend op koningsgeslacht, 30 stuks. 
  • Wat is de moderne indeling?
    drie rijken, dat zijn perioden waarin Egypte grote voorspoed kende.  Deze werd afgewisseld met perioden van verval, zgn tussenperioden.
  • Welke rijken onderscheiden we en welke jaartallen horen daarbij?
    Het oude rijk van 2600 tot 2150, het middenrijk van 2000 tot 1800 en het nieuwe rijk van 1550 tot 1100. We onderscheidden ook nog een late tijd deze duurde van 750 tot 1922 n. chr.
  • Waardoor kwam het oude rijk ten einde?
    de gouwvorsten of wel provinciehoofden kregen teveel macht omdat de grond die zij als salaris kregen erfelijk werd en daarmee de functie ook, ten koste van de farao.
  • Wie hebben Mesopotamie grootgemaakt?
    De Sumeriers en de Akkadiers. Zij maakten de steden groot, pasten het schrift op grote schaal toe en ze gaven vorm aan de beeldhouwkunst, bouwkunst, godsdienstige voorstellingen, literaire stijlen, opvattingen over koningschap en recht en maatschappij. 
  • Hoe zag de staat van de Sumeriers eruit?
    De sumeriers hebben geen grote rijken gekend, ze woonden in stadstaten die onder leiding stonden van een priestervorst, maar na verloop van tijd kwam er een scheiding tussen staat en religie met een koning.
  • Wie waren de Akkadiers
    Zij danken hun naam aan de stad Akkad. Rond 2300 werd dit het centrum van een `wereldrijk`. Dit was onder Sargon de Grote, zijn rijk omvatte heel Mesopotamië. Ze namen veel over van de Sumeriers. Het rijk ging echter ten onder door lokale opstanden en invallers. 
  • Wat is de Sumerische Renaissance?
    De heropleving van Sumerische steden (2100-2000). Gekenmerkt door de derde dynastie van Ur die tot zn eind kwam door de infiltratie van de Amorieten. Plaatselijke gouverneurs maakten van de chaos gebruik om de banden met Ur los te snijden. Ook een periode van klimaatverandering heeft hierop zijn invloed gehad: door toenemende droogte moesten de nomaden opschuiven.
  • Welke ontwikkelingen maakte Egypte door tussen 2000-1800?
    Er was toen sprake van het middenrijk. De eenheid werd hersteld. Thebe werd de nieuwe hoofdstad, Egypte breidde zich uit en de opvolging werd soepeler geregeld. Na het middenrijk werd Egypte overheerst door de Hyksos.
  • Hoe ontwikkelde Assyrie zich?
    Vanaf 2000 werd de stad Assur zelfstandig en begon een periode van grote bloei. Met name dankzij het handelsverkeer. Na 1800, toen er een korte inzinking was, kwam het rijk weer tot bloei en breidde het zich uit.
  • Hoe ontwikkeld Babylonië zich?
    Was tot 1800 nog een zeer onbekende stad maar begon tussen 1800 en 1600 een zeer belangrijke politieke rol te spelen. Zelfs in zwakke tijden bleef babylonie een centrale rol spelen. Onder Hammurabi beheerste Babylon heel Mesopotamië en zelfs Assyrië. Na Hammurabi begon het rijk af te brokkelen.
  • Welke rijken speelden een centrale rol in de late bronstijd?
    tussen 1600 en 1200 waren er een aantal grote rijken die elkaar in evenwicht hielden. Het gaat dan om Egypte (het nieuwe rijk), Mitanni, Hethitische rijk, Assyrie en Babylonie. In dezelfde tijd valt de Minoische beschaving. 
  • Waarop berustte de macht van deze staten?
    De strijdwagen, een uitvinding van rond 1600. Deze wagens waren met name in bezit van de aristocratie. 
  • Wat tekende het nieuwe Rijk in Egypte?
    1550-1100. Opnieuw eenheid door Thebaanse gouwvorsten. Begonnen met het verdrijven van de Hyksos. Vanaf 1550 kwam er een nieuwe dynastie die zichzelf farao´s lieten noemen, zij begonnen met het stichten van een imperium. 
  • Wie was Achnaton en wat deed hij?
    Achnaton was een farao en leefde rond 1350. Hij poogde een monotheïstisch systeem te integreren welke draaide om Aton, de zonnegod. Hij liet een nieuwe hoofdstad bouwen. Met de verandering in Godsdienst veranderde ook de kunst, deze werd vrijer. Hij verwaarloosde het imperium en werd opgevolgd door Tt-anch-Amon die alles weer het oude maakte. 
  • Hoe eindigde het Egyptisch rijk?
    Met de opkomst van Ramses II (1279-1212). Onder zijn bewind herstelde Egypte zich nog eenmalig. Hierna ging alles steeds slechter en werd Egypte vaak overheerst door andere volkeren.
  • Hoe ging het met Babylon en Assur?
    Na de val van het oudbabylonischrijk namen indringers uit het oosten (kassieten) de macht over. Zij pasten zich aan aan de cultuur. Assyrie was aanvankelijk zwak. Echter door de opkomst van de Hethieten konden ze weer een zelfstandige rol spelen.
  • Wat was het Hethitische rijk?
    Een volk dat zich rond 1700 ontwikkelden. Ze wisten bijna tot Babylon door te dringen maar door troonstrijd ging dit fout. Herstel vond plaats dankzij Suppiluliumas die veel steden onderwierp.
  • Hoe werden de culturen in Griekenland en op Kreta genoemd?
    De Minoische op Kreta naar koning Minos en de Helladische van Griekenland in Mycene. 
  • Wat kenmerkte de Minoische cultuur?
    Vreedzaamheid, geen muren, vredelievende muurschilderingen. Belangrijke stad was Knossos. Men kende een paleiseconomie. De bloei van Kreta ontstond door bloeiende handel. Omstreeks 1450 veroverde een Myceense expeditie Kreta. 
  • Wat gebeurde er na 1600 in de Griekse wereld?
    Er kwam een nieuwe bloeiperiode van stedelijke centra zoals Mycene. Daarnaast werd de beschaving een stuk militaristischer. Er kwamen paleisforten met een koning en wagenstrijders(elite). Ook nam men het schrift van Kreta over (Lineair A) en paste dat aan (lineair B).
  • Hoe kan het dat we zoveel over internationale betrekkingen weten?
    We beschikken over drie soorten bronnen van tussen 1600 en 1200. Allereerst dankzij een groot archief in Egypte. Daarnaast zijn Hethitische verdragen in grote getalen bewaard gebleven. Een derde bron zijn de annalen die zijn aangebracht op muren, kleitafels etc.
  • Welke omwentelingen vonden er plaats rond 1200?
    Het Hethitisch imperium ging ten gronde, Egypte verloor zijn machtspositie in de Levant en Nubie. Assyrie en Babylon werden verzwakt. Zeevolkeren (Filitstijnen) bedreigden de volkeren. Daarnaast begon in de 12e eeuw de ijzertijd. 
  • Hoe konden zelfstandige stadstaten zich gemakkelijk ontwikkelen?
    Door de val van de grote rijken hadden kleinere rijkjes de mogelijkheid om hun eigen gang te gaan, denk bijvoorbeeld aan de Feniciers. Zij waren een doorgeefluik van de oude oosterse culturen naar Europa. Daarnaast vonden zij het alfabet uit. 
  • Waarom is de bijbel als historisch boek niet erg betrouwbaar?
    Omdat deze pas tot stand is gekomen in de babylonische ballingschap. Daarvoor werd het van mond op mond overgegeven. Daarnaast is de duidelijke boodschap ook lastig. 
  • Waarom speelden de Israëlieten geen grote rol?
    Ze leefden erg verbrokkeld, waren nog niet bereid/in staat een rijk in stand te houden. Hierna viel het rijk uiteen. In de achtste eeuw werden ze vazalvorstendommen van Assyrie. 
  • Hoe ontwikkelde het Nieuw Assyrische rijk zich?
    Ze hadden zich na 1200 nog redelijk staande gehouden. Dankzij een voortdurende strijd werd het leger steeds effectiever en door vernieuwingen werd het leger erg sterk. Tiglath Pileser III (745-727) werd koning en hij bracht grote gebieden onder assyrisch gezag. Wanneer een volk werd overwonnen werd het gedeporteerd.
  • Welke gevolgen had de deportatiepolitiek?
    Wanneer de Assyriers een volk hadden overwonnen deporteerden zij vaak de bovenlaag van de bevolking. Ook wanneer er opstanden kwamen kon dit gebeuren. Door deze politiek verwaterde echter het Assyrisch karakter in het Assyrisch kerngebied. Het Babylonisch-Assryrisch moest langzaam het veld ruimen voor het Aramees. 
  • Wat was de Saitische Renaissance?
    Toen de Assyriers ook Egypte inlijfden (671-631) stelden zij gouwvorsten (gouverneurs) aan. Een van hen, Psammetichus I wist in 655 de assyrische macht af te schudden. Hij en de koningen (het Saitische huis) die na hem volgden probeerden de oude Egyptische cultuur te laten herleven, dit wordt de Saitische Renaissance genoemd.
  • Hoe kwam het Assyrische rijk tot val?
    Het verlies van Egypte kondigde de ondergang al aan. Langzaam verloren de Assyriers de macht. De stabiliteit van het rijk hing zwaar aan de koning. Na het overlijden van Assurbanipal in 631 ontstonden er opstanden plaats en er dongen drie mensen naar de troon. Een van deze mensen bracht samen met de Meden uit het oosten het rijk ten val. Tussen 614 en 609 werden alle hoofdsteden verwoest. Hieruit kwamen 2 nieuwe rijken voor. Het medische en het nieuw Babylonische.
  • Hoe ontwikkelde het Nieuw Babylonische rijk zich?
    Uit de ruines van het Assyrische rijk ontstond dus het babylonische rijk. De grondvester van dit rijk was dus Nabopolasser, hij zou een chaldees zijn geweest, zo wordt het rijk ook wel genoemd. De Babyloniers zagen dit zelf niet als iets positiefs. De eigenlijke grondvester was Nebukadnessar II (605-562). De Babyloniers gingen ten onder toen de laatste koning er een potje van maakten. Er was ontevredenheid en was dan ook een makkelijke prooi voor Perzie in 539.
  • Hoe ontwikkelde het Perzische rijk zich?
    Het Perzische rijk kwam voort uit het Medische rijk. Rond 550 kwam de Pers Cyrus in op stand tegen de Meden. Hij veroverde de hoofdstad en nam de heerschappij over. Sindsdien spreken we van het Perzische rijk. Hij maakte het tot een wereldrijk. Hij gaf de Joden ook toestemming om de tempel te herbouwen. 
  • Hoe en door wie werd het Perzische rijk gereorganiseerd?
    Darius I (522-486) reorganiseerde het rijk, hij vormde 20 satrapieën, soort van provincie, geregeerd door een satraap. 
  • Wat waren kenmerken voor de godsdienst in het oude nabije oosten?
    Ze waren polythiestisch, de goden waren personificaties van kosmische verschijnselen zoals hemel, lucht en aarde. Elke staat en stad had een eigen oppergod. Er werden makkelijk nieuwe goden opgenomen. Het doel was altijd om de goden gunstig te stemmen, er was een voor wat hoort wat cultuur. De verering was ook vrijwel altijd een staatsaangelegenheid.
Read the full summary
This summary. +380.000 other summaries. A unique study tool. A rehearsal system for this summary. Studycoaching with videos.

Latest added flashcards

Wie was Plotinus?
De stichter van een nieuwe vorm van het Platonisme, het neoplatonisme. Hij leefde in Rome in 204-270.
Wie was de bekendste kerkvader in de westelijke rijkselft?
Augustinus. Hij relativeerde het belang van het Romeinse Rijk.
Wat was het gevolg van het uit elkaar groeien van de Rijkshelften?
1. In beide rijken werden aparte keizer gekozen.
2. Dit had als gevolg dat de legers van oost en west minder bereid waren om elkaar te helpen in de strijd.
3. Er ontstond een groot verschil m.b.t de groei en vermogen van de steden van oostelijke en westelijke helft. 
Wat waren die vier belangrijkste aspecten van de overgangstijd?
1. De verwijdering tussen de oostelijk en westelijke rijkshelften
2. De achteruitgang van de steden. 
3. De voortgaande christianisatie van het rijk
4. De hernieuwde druk op de grenzen. 
Wat was het ''Edict van Milaan''?
Constantijn bevestigde hierin de beëindiging van de christenvervolgingen.
Waarom waren er grote christenvervolgingen tussen 250-311 n.Chr?
Keizer Decius probeerde het rijk te redden door de voorvaderlijke discipline en de oude plichtsbetrachting tegenover de Romeinse staatsgoden te herstellen. De christen wouden hier niet aan mee doen, omdat zij de oude goden zagen als demonen. Hierdoor ontstond er een conflict wat uiteindelijk leidde tot de vervolging van christenen.
Waarom was de overwinning bij de Milvische brug belangrijk?
Dit was de aanleiding geweest voor Constantijn om voor het christendom te kiezen. Hij zou boven de zon een soort kruisteken hebben gezien een in een droom van Christus de aansporing hebben gekregen dit teken op de schilden van de soldaten aan te laten brengen.
Hoe regelde Diocletianus de opvolging van keizers?
1. Diocletianus stelde een medekeizer aan.
2. Er werden twee onderkeizers aangesteld.

Er waren dus vier keizers in totaal. Hij plaatse bij elk vier grote legers een keizer. De twee keizers kregen de titel Augustus en de twee onderkeizers de titel Caesar. De onderkeizers zouden de twee keizers opvolgen. 
Wat was het gevolg van het nieuw belastingstelsel en hoe werd dit opgelost?
Het gevolg van het belastingstelsel was dat het oude centrale en provinciale bestuursapparaat niet meer voldoende was. Dit werd opgelost door middel van het aanstellen van meer ambtenaren en grote provincies werden gesplitst. Groepen pronvincies werden gebundeld in diocesen. Na de tijd van Diocletianus werden de diocesen gebundeld in vier grote prefecturen.
Hoe is de hervorming van het leger succesvol geworden?
Er kwam een nieuw belastingstelsel, waardoor het financiëren van het leger beter en makkelijker ging.