Summary Jeugdbeschermingsrecht

-
448 Flashcards & Notes
1 Students
  • This summary

  • +380.000 other summaries

  • A unique study tool

  • A rehearsal system for this summary

  • Studycoaching with videos

Remember faster, study better. Scientifically proven.

Summary - Jeugdbeschermingsrecht

  • 2 Inleiding

  • Welke zijn de 3 essentiële punten van ons 2020 jbr?
    1. Kinderen en jongeren moeten anders behandeld worden dan volwassen
    2. De belangen van het kind staan altijd centraal
    3. Zorg staat voorop, maar sanctioneren is mogelijk
  • 2.1 Historisch kader

  • Hoe was de situatie in de middeleeuwen?
    • Geen onderscheid tussen kinderen en volwassene
    • kinderen volgen het lot van de volwassene
  • Hoe was de situatie vanaf de 16e eeuw?
    Geleidelijke schending van volwassenen en kinderen
    • zorgt wordt belangrijker
    • invoeren weeshuizen
  • Hoe was de situatie vanaf de 17e eeuw?
    • Steden: grote weeshuizen
    • idee: overheid moet maatschappij beschermen + kinderen die niet voor zichzelf kunnen zorgen
  • Hoe was de situatie vanaf de 19e eeuw?
    Meer controle en tussenkomst van staat in opvang kinderen, maar kinderen berecht als volwassenen
    • < 16 jaar: criterium oordeel des onderscheids
      • schuld: straf maar leeftijd verzachtende omstandigheid
      • geen schuld: vrijspraak
    • Tuchtingsrecht van vader ontastbaar (tot 1912)
      • kon strafrechter vragen straf op te leggen voor ontoelaatbaar gedrag
  • Hoe was de situatie in de 19e-20e eeuw?
    Van klassiek strafrecht -> positivisme
    • geen vrije wil
    • delinquente jongeren: ziek of sociaal onaangepast
      • moeten heropgevoed worden
      • geen straf, wel opvoeding en bescherming
      • verlaten criterium des onderscheids
      • kinderen strafrechtelijk niet verantwoordelijk
      • verbeteringsfunctie centraal, maar geen kindvriendelijke begeleiding op maat
    • 1899: eerste Juvenile Court in Chicago
      • in BE overgenomen in 1912
  • Wanneer en waarom kwam de eerste kinderbeschermingswet er?
    Op 15 mei 1912
    • sociale achtergrond 20e eeuw: er was geen bescherming of ondersteuning van kinderen
      • gerichte aanpak van kinderen noodzakelijk
    • 1914: verbod op kinderarbeid onder 14 jaar + leerplicht
    • Voor de 1e keer afwijkend statuut voorzien voor kinderen in strafrecht
  • Leg uit kinderrechter
    De bescherming van MY staat voorop, maar ook bescherming
    • MOF kind < 16 jaar: absoluut schuldonbekwaam
      • bewaring + opvoedingsmaatregelen
    • opname van jongeren bij wijze van preventieve maatregel
    • kon maatregelen nemen van onbepaalde duur
      • van berisping tot plaatsing
    • onwaardige ouders: ontzetting uit ouderlijke macht
  • Wat zijn de belangrijke lijnen voor WO2?
    • Een kind is anders dan een volwassene
    • staat is belangrijker dan vader
    • specialisatie komt ook -> andere rechter
  • Hoe was de situatie post WO2?
    Sociale evolutie: welvaartsstaat doet intrede
    • scholing kind
    • welvaartsuitkeringen bv kinderbijslag
    • opvoedingsbijstand van ouders
    • systeem van statelijk optreden (ipv liefdadigheid)
    Nieuwe pedagogische inzichten: beschermingsgedachte prioritair
    Intrede internationale normen: belangen kind voorop
  • Waarom dringt zich een nieuwe wet op? Wanneer?
    Na oorlog zijn er veel kinderen zonder ouders > dringend wetgevend optreden noodzakelijk.
    => Wet 8 april 1965
  • Welke zijn de belangrijkste principes van de wet van 8 april 1965? (9)
    1. Bescherming minderjarige primeert
    2. Intrede: notie kind in gevaar
    3. Ontstaan sociale bescherming
    4. Strafrechtelijke meerderjarigheid op 18 jaar, uithandengeving vanaf 16
    5. Verdere specialisering
    6. Plaatsing: vanaf 14 jaar
    7. Onder toezicht van jeugdrechter
    8. Tijdelijke en gedeeltelijke ontzetting ouderlijke macht
    9. Burgerrechtelijke bevoegdheden voor jeugdrechters
  • Wat is de evolutie na 1965?
    • Verbetering van pedagogische opvang in tehuizen
      • beter geschoold personeel
      • inzichten psychologie, kinderpsychiatrie, orthopedagogiek
    • Veel kritiek op ontoereikende middelen en infrastructuur
    • eind jaren '70
      • stroming pleit voor meer gestructureerde hulpverlening en minder gerechtelijke interventie
      • pleidooi decentralisatie en minder tussenkomst overheid
  • Wat gebeurde er met de staatshervormingen?
    Bijzondere wet 8/8/1980

    • bevoegdheden zorg overgeheveld naar gemeenschappen
      • jeugdbijstand gaat mee = persoonsgebonden materie
    • bevoegdheden sanctie + justitie blijft federaal
    • Kind in gevaar= gemeenschappen
    • MOF= federaal
  • Wanneer gebeurde er een verdere scheiding van de bevoegdheden?
    Bijz.W. 8/8/1988: duidelijker omschreven om bevoegdheidsconflicten te vermijden

    Bijz.W. 6 januari 2014: 
    • gemeenschappen hebben mogelijkheid om meer sanctionerend op te treden
    • federale bevoegdheden nu beperkter
    • organisatie justitie blijft federaal
    • pad ligt open voor Vlaams jeugddelinquentierecht
  • Leg uit: Vlaanderen ontwikkelt JBR
    Decreet integrale jeugdhulp (2003/2013) & bijzondere jeugdbijstand (2008)

    • Comités voor Bijzondere Jeugdzorg
    • Intrede POS-begrip: problematische opvoedingssituatie
    • versteviging rechtspositie minderjarige
    • concept integrale jeugdhulp
      • vrijwillig
      • gerechtelijk
      • integratie verschillende sectoren
    • subsidiariteit: eerst vrijwillig, nadien dwang
    • proportionaliteit
  • In welke wet en hoe wordt de procedure op federaal vlak verstevigd?
    Jeugdwet van 2 februari 1994 (hervorming wet 1965)
    • regelt uithandengeving
    • versteviging rechten jongeren + verdere wijzigingen o.a.
      • hoorrecht (art. 52ter, 49 JBW)
      • bijstand raadsman (art. 54bis JBW)
      • inzage strafdossier (art. 55 JBW)
      • beperking voorbereidend onderzoek tot 6m (art. 52bis JBW)
      • verplichting tot motivering (art. 52ter JBW)
Read the full summary
This summary. +380.000 other summaries. A unique study tool. A rehearsal system for this summary. Studycoaching with videos.

Latest added flashcards

Welke waarborgen zijn er tijdens het onderzoek?
  • Onderzoek een het lichaam
    • enkel meerderjarige kan schriftelijk toestemming geven, maar kunnen dit niet in de plaats van kind
    • bevolen door OR, KI of vonnis rechter, tenzij igv heterdaad
  • afname DNA
    • + 16 jr kan instemmen, wanneer begeleid door VP
    • igv verzet/weigering kan enkel OR bevel geven
Mbt tot het verhoor is er een aanpassing. Leg uit?
Art. 81bis e.v. Sv: audiovisueel verhoor voor minderjarige die slachtoffer of getuige is gewonden van bepaalde feiten (bv zedenfeiten)
  • geen min leeftijd
  • op vraag PdK/OR 
  • vanaf 12 jaar toestemming vereist
  • geen vetorecht ouders
  • in aangepaste ruimte
  • gespecialiseerde politie
  • VP kan aanwezig zijn
  • uitgeschreven in PV
  • bewaren videocassettes ter controle
Belang is de bijstand van de minderjarige. Op welke momenten gebeurt dit?
  • Verhoor: voorafgaandelijke consult en bijstand tijdens raadsmand
  • verhoor als slachtoffer of getuige bepaalde feiten: 
    • zich tijdens laten begeleiden door een meerderjarige persoon van keuze
    • zedenfeiten en geweldsdelicten
    • OR kan beslissen dat bepaalde personen niet mogen bijstand
Welke 3 principes zijn er in het belang van het kind bij aanpassing van procedure?
  1. Verstaanbaar: kennis nemen van beslissingen en participatie
  2. bescherming: kwetsbare positie, beschermen tegen dwang
  3. open procedures: mogelijkheid tot participatie & dialoog
Hoe wordt dit decreet geïntegreerd in de decreten IJH & DJ?
Participatie in IJH decreet aangepast aan leeftijd en maturiteit
  • bv art. 6: vrijwillige jeugdhulp als de instemming van de min 12 jarige redelijk is, wordt gehoord...
    • bij weigering dan is vrijwillige HV niet mogelijk
  • bv. Art. 20 IJH indicatiestelling: gebeurt met instemming en maximale betrokkenheid van de minderjarige, zijn ouders op verantwoordelijken
Welk recht geeft art. 29 de minderjarige? Leg uit
Klachtrecht: recht om klacht neer te leggen bij een jeugdhulpvoorziening, ITP of OCJ over:
  1. inhoud jeugdhulp en wijze van aanbieding
  2. leefomstandigheden binnen residentiële of semi-residentieel jeugdhulpverlening
  3. de niet-naleving van de rechten van het decreet (bv privacyrecht)

Mogelijkheid om klacht neer te leggen bij jeugdcommissariaat nog steeds mogelijk
Welke zijn de concrete rechten van de minderjarige?
  • Recht op jeugdhulp
  • recht op instemming met en vrije keuze van buitengerechtelijke jeugdhulp
  • recht op informatie en duidelijke communicatie
  • recht op respect voor gezinsleven
  • recht op inspraak en participatie
  • recht op bescherming en inzage in dossier
  • recht op bijstand
  • recht op privacy
  • recht op een vrij besteedbaar bedrag (opgroeien in gemeenschapsinstelling)
  • recht op menswaardige behandeling
Welke zijn de kenmerken van deze rechten?
  • Minderjarige oefent deze rechten zelf uit (>< rechtsonbekwaam)
    • uitzonderingen: art. 8, 13 en 22: vertegenwoordiging
  • vanaf 12 jaar
  • belang minderjarige vastgesteld in dialoog met minderjarige
  • aan mening minderjarige wordt passend gevolg gegeven
  • respect voor mening minderjarige
Waarom hebben minderjarigen rechten? Waar vinden we ze terug?
Minderjarigen kunnen maatregelen en sancties opgelegd krijgen -> daarom vraag naar inspraak.
Decreet rechtspositie minderjarigen 7 mei 2004
  • kent minderjarige duidelijke rechten toe
  • bijkomend aan internationale wetgeving
Welke is de tweede moeilijke fase? (na de eerste fase van 5 jaar) Hoe zien we dat?
De fase van pubertijd: nog steeds afhankelijk, maar opstoot hormonen, bepaalde minderjarigen krijgen psychologische problemen
  • groter aantal overlijdens tussen 10 en 19 jaar