Summary Memo 3 VWO

-
299 Flashcards & Notes
1 Students
  • This summary

  • +380.000 other summaries

  • A unique study tool

  • A rehearsal system for this summary

  • Studycoaching with videos

Remember faster, study better. Scientifically proven.

Summary - Memo 3 VWO

  • 1.1 Orientatie

  • Welke landen verdwenen er in 1919 in Europa?
    Oostenrijk-Hongarije, het Ottomaanse Rijk en Servië
  • Welke nieuwe landen ontstonden er in 1919 in Europa?
    Oostenrijk, Hongarije, Polen, Finland, Estland, Letland, Litouwen, Tsjecho-Slowakije, Joegoslavië en Turkije.
  • Welk land had de meeste doden tijdens de Eerste Wereldoorlog?
    Duitsland, zo'n 2 miljoen Duitsers kwamen om tijdens de Eerste Wereldoorlog.
  • 2 De Twee Wereldoorlog

  • Veel succes!
    Kaartje niet weggooien.
  • 2.1 Orientatie

  • Wat geeft dit plaatje weer?
    Rotterdam herdenkt het bombardement op de stad op 14 mei 1940. Naar boven gerichte schijnwerpers markeren de grens van de verwoestende brand die de Duitse bommen veroorzaakten. 
  • Schijnwerpers geven de brandgrens van 1940 aan. Hoe kun je die brandgrens in Rotterdam ook herkennen?
    Het is de grens tussen het moderne centrum en de oudere, omliggende wijken.
    1. Bekijk de bron. De situatie in Europa was vóór de inval in Nederland in 1940 ook niet rustig. Waaruit blijkt dat?
    2. Welk land was een bondgenoot van Duitsland en hoe zie je dat?
    3. Welk land was – net als Duitsland en Italië – fascistisch, maar bleef in de oorlog neutraal?
    1. In Spanje was een burgeroorlog aan de gang. Duitsland was in 1938 Oostenrijk en Tsjecho-Slowakije binnengevallen. In 1939 viel het Polen binnen.
    2. Italië. Dat zie je aan de as Rome-Berlijn (een bondgenootschap).
    3. Spanje
    1. Vergelijk bron 1 en bron 2. In 1945 moet Duitsland zich overgeven. Welk gevolg daarvan voor Duitsland zie je op de kaart?
    2. Kun je op de kaart van bron 2 zien wanneer Nederland is bevrijd?
    3. Welke land heeft door de Tweede Wereldoorlog veel gebiedsuitbreiding gekregen in Europa?
    1. Duitsland verliest grondgebied in het oosten aan Polen.
    2. Je kunt alleen zien dat Nederland ten zuiden van de grote rivieren vóór januari 1945 is bevrijd en de rest van Nederland na januari 1945.
    3. De Sovjet-Unie.
  • 2.2 Hitler komt aan de macht

  • Waarom waren veel Duitsers teleurgesteld na de Eerste Wereldoorlog?
    • Bij het verdrag van Versailles kregen ze de schuld van de oorlog
    • Ze moesten grote stukken land en kolonies afstaan
    • Hoge herstelbetalingen aan de geallieerden
    • Ze mochten alleen nog een klein beroepsleger hebben
  • De nieuwe democratische regering kon de economische en politieke problemen niet meteen oplossen. Waardoor had nieuwe regering het  meer lastig?
    1. Conservatie politici gaven de nieuwe regering de schuld van de nederlaag.
    2. Duitse communisten meenden dan het tijd was voor een revolutie.
  • Welke nieuwe partij werd in 1919 in München opgericht en wie was de leider?
    De Nationaalsocialistische Duitse Arbeiderspartij (NSDAP).
    Adolf Hitler was de leider.

    De NSDAP was een fascistische partij. Dat kan je aan de fiche voor de partijdagen al zien.
    1. Hoe werden de aanhangers van de NSDAP genoemd?
    2. Wie waren deze aanhangers vooral?
    1. Nationaalsocialisten of nazi's
    2. Werklozen, middenstanders en eigenaren van grote bedrijven.

    Nationaalsocialisten = Aanhangers van de NSDAP en de ideeën van Hitler, kortweg nazi's genoemd.
  • Wat waren de belangrijkste kenmerken van het Nationaalsocialisme?
    Deelvraag: Welke ideeën hadden de nationaalsocialisten?
    • Ze wilden één partij met één leider
    • Nationalisme
    • Militarisme (kenmerk van het fascisme -->verheerlijken geweld
    • Rassenleer
  • Leg dit kenmerk van het Nationaalsocialisme uit: Ze wilden één partij met één leider
    • Eén partij de NSDAP met Hitler als leider.
    • Hij zou als leider (Fuhrer) het Duitse volk uit de ellende leiden naar een nieuwe toekomst, waarin Duitsers met respect werden behandeld.
    • Democratie had geen oplossing gebracht --> het volk moest eensgezind achter één leider staan. Alleen zo konden de problemen worden opgelost.
  • Leg dit kenmerk van het Nationaalsocialisme uit: Nationalisme
    • De NSDAP wilde alle gebieden opeisen waar Duitsers woonden 
             --> er zou dan één groot rijk ontstaan.
    • Duitsers moesten zich niet meer laten kleineren, zoals was gebeurd bij het 'dictaat van Versailles'.
  • Leg dit kenmerk van het Nationaalsocialisme uit: militarisme
    • Ze verheerlijkte oorlog en het leven als soldaat --> als soldaat kon je je bewijzen en leiderschap tonen.
    • De nationaalsocialisten hadden een eigen knokploeg, waarvan de leden een uniform droegen.
  • Leg dit kenmerk van het Nationaalsocialisme uit: Rassenleer
    • Ze wilden Duitsland weer sterk maken, maar Joden, Sinti en Roma (zigeuners) vormden volgens hen een gevaar voor jet superieure Arische ras.
    • Ze dachten dat dit hogere Germaanse ras (van Übermenschen) verzwakt zou raken door vermenging met lagere mensensoorten (Untermenschen).
    • Ze vonden dat Joden die verspreid over Europa woonden, geen goede Duitsers konden zijn.
    • Deze Jodenhaat van de nationaalsocialisten zou leiden tot een van de grootste misdaden van de geschiedenis.
  • Wat is antisemitisme?
    Haat tegen de joden.
  • Voor 1929 (de partij bestond vanaf 1919) had de NSDAP niet veel aanhangers. Waarom werd de partij vanaf 1929 populairder?
    Door de crisis in 1929 kwamen er meer werklozen.
  • Waardoor groeide de populariteit van de NSDAP nog meer?
    • Door slimme propaganda --> op b.v. De radio maakte Hitler duidelijk dat hij een einde zou maken aan de werkloosheid en de schande van Versailles.
  • Deelvraag: hoe kwam Hitler aan de macht?
    • Door werkloosheid tijdens de crisis in 1929 kregen de NSDAP veel aanhangers
    • Slimme propaganda
    • Knokploegen om tegenstanders te intimideren (SA en later de SS)
    • Parlementsverkiezingen 1932 werd de NSDAP de grootste partij en werd Hitler rijkskanselier.
    • Hitler gebruikt de Rijksdagbrand om communisten op te pakken en hij beperkt bepaalde grondrechten zoals vrijheid van meningsuiting.
    • In 1933 weer nieuwe verkiezingen, NSDAP 44% van de stemmen
    • Hitler stelt machtigingswet voor en deze wordt aangenomen --> Hitler heeft dan alleen alle macht.
    1. Hoe heette één van de knokploegen van de NSDAP en wat deden zij?
    2. Wat was hun bijnaam?
    1. De SA (stormafdeling), ze probeerden tegenstanders te intimideren.
    2. Bruinhemden (vanwege hun bruine uniform)
  • Na de SA werd vooral de SS belangrijk, wat was dat?
    Wat was hun bijnaam?
    • SS (Schutzstaffel = beschermingsafdeling)
    • Eerst alleen als lijfwacht van Hitler en andere leiders. 
    • Daarna als een elite eenheid binnen de partij en het leger.
    • Bijnaam: zwarthemden (zwarte uniform)
  • Wat gebeurde er met de SA in 1934?
    Hitler liet ze doden omdat ze te machtig werden.
  • Bij de parlementsverkiezingen van welk jaar werd de NSDAP de grootste partij van Duitsland?
    In juli 1932. Een half jaar later op 30 jan 1933 werd Hitler benoemd tot rijkskanselier (een soort minister-president)
  • Wat wordt bedoelt met de Rijksdagbrand?
    De brand in de Rijksdag, het Duitse parlementsgebouw in Berlijn op 27 feb 1933.
  • Wie werd er opgepakt voor de Rijksdagbrand?
    De Nederlandse communist Marinus van der Lubbe. Het is echter onduidelijk wie er precies achter de brand zat.
  • De Rijksdagbrand kwam Hitler goed uit. Leg dit uit.
    • Hij had nu een goede reden om communisten op te pakken en vast te zetten.
    • Ook beperkte hij vanaf dat moment belangrijke grondrechten zoals: vrijheid van meningsuiting. Op die manier kreeg de NSDAP nog meer stemmen.
  • Vervolgens schreef Hitler nieuwe parlementsverkiezingen uit. Deze waren één week na de brand. Wie won er?
    De NSDAP kreeg 44% van de stemmen.
  • Hitler stelde daarna in het parlement een soort crisiswet voor.
    1. Hoe heette deze wet?
    2. Wat wilde hij hiermee bereiken? 
    1. Machtigingswet
    2. Deze moest Hitler de macht geven om zonder het parlement te regeren.
  • Machtigingswet*
    Wet die aan Hitler de macht gaf om Duitsland zonder tussenkomst van het parlement te besturen.
  • Op welke manier kreeg Hitler voldoende stemmen voor zijn machtigingswet?
    Hij liet parlementsleden van andere partijen opsluiten of bedreigen. 

    Door de nieuwe wet kreeg Hitler voortaan onbeperkte macht.
  • Direct nadat Hitler aan de macht kwam in 1933 verbood bij andere politieke partijen. Wat gebeurde er met die mensen?
    Politieke tegenstanders werden in gevangenissen en concentratiekampen opgesloten.
  • Wat is een concentratiekamp?
    Een kamp waarin gevangenen onder slechte omstandigheden dwangarbeid moesten verrichten.
  • Was er toen Hitler aan de macht was nog wel sprake van vrije pers?
    Nee, ook kritische journalisten werden opgepakt.
    De nazi's bepaalden wat er in de kranten stond en wat er op radio en tv werd gezegd.

    Er was behalve persvrijheid ook geen vrijheid van vergadering meer.
  • Op welke manier werden eigen burgers gecontroleerd?
    Door de SS, de politie en de geheime dienst.
  • Op welke manieren oefenden de nationaalsocialisten nog meer invloed uit op burgers?
    • Alle verenigingen kwamen onder controle.
    • Het Nationale Arbeidsfront, de vakbond van de NSDAP, verving bijvoorbeeld alle vakbonden in Duitsland.
    • Dat gebeurde ook met jeugdverenigingen --> kinderen gingen voortaan naar de Hitlerjugend (jongens) of de Bund Deutscher Madel (voor meisjes) van de NSDAP.
  • Op scholen en in jeugdverenigingen werd indoctrinatie gebruikt om kinderen op te voeden tot goed nationaalsocialisten. Wat is indoctrinatie?
    Het systematisch aanleren van ideeen van een bepaalde groep of partij.
  • Duistland was een totalitaire staat geworden, wat is dat?
    Een staat die het leven van de inwoners volledig beheerste en controleerde.
  • Welke maatregelen nam Hitler om de Duitse economie er weer bovenop te krijgen?
    • Hij stopte met de herstelbetalingen aan het Buitenland
    • Hij voerde de dienstplicht in
    • Begon met de opbouw van een marine en een luchtmacht
    • Hij stimuleerde de oorlogsindustrie


    Al deze zaken waren niet toegestaan in het Verdrag van Versailles.
  • Wat moesten alle mannen van 18 jaar en ouder in Duitsland?
    Verplicht 6 maanden in een arbeidskamp werken. Ze legden dan bijvoorbeeld snelwegen aan of ze werkten in de oorlogsindustrie.
  • Hoe zat het met de vrouwen?
    • Werkende vrouwen werden ontslagen.
    • Hun taak was het gezin en het huishouden of in een nazi organisatie voor meisjes of vrouwen.
    • Vrouwen kregen een moederkruis in goud als ze acht of meer kinderen hadden gekregen.
  • Waren de maatregelen van Hitler succesvol?
    Ja, in 1933 was 30% van de Duitse beroepsbevolking werkloos en in 1936 was dit minder dan 7%.
  • Hoofdvraag: Hoe werd Duitsland een totalitaire staat?
    • Andere partijen werden verboden
    • Politieke tegenstanders werden gevangen genomen
    • Kritische journalisten werden opgepakt
    • Geen vrije pers, de Nazi's bepaalden alles
    • SS, Geheime dienst en politie werden ingezet om burgers te controleren
    • Geen vrijheid van vergadering meer
    • Alle verenigingen onder controle van de NSDAP
    • Indoctrinatie op scholen en jeugdverenigingen
  • Deelvraag: wat veranderden de nationaalsocialisten in Duitsland?
    • Ze maakten van Duitsland een totalitaire staat
    • Ze betaalden geen herstelbetalingen meer
    • Dienstplicht werd ingevoerd
    • Opbouw marine en luchtmacht
    • Werkende vrouwen werden ontslagen
    • Mannen boven de 18 moesten 6 mnd in een arbeidskamp werken
    • Duitse werkloosheid nam af
  • De machtsovername van Hitler had grote gevolgen voor Duitsland. Vul in welke veranderingen er plaatsvonden.
    1. Politiek
    2. Economisch
    3. Sociaal
    4. Cultureel
    5. Militair 
    1. Het parlement werd buitenspel gezet, er ontstond een eenpartijstaat; Duitsland werd een totalitaire staat.
    2. Vanaf 1933 nam de werkloosheid snel af, doordat de regering werk schiep.
    3. Alle verenigingen kwamen onder controle van de nationaalsocialisten.
    4. Radio, tv, film en kranten publiceerden alleen wat de nazi's toestonden.
    5. Marine en luchtmacht werden weer opgericht; de dienstplicht werd ingevoerd.
  • Stelling: 'Hitler kwam op een wettige manier aan de macht.'

    1. Geef een argument dat deze stelling onderbouwt.
    2. Geef een argument dat deze stelling tegenspreekt.
    1. Hitler heeft de verkiezingen gewonnen en heeft daarna in het parlement de machtigingswet laten aannemen.
    2. Hitler heeft tegenstanders geïntimideerd en opgepakt om zo de stemming over de machtigingswet in zijn voordeel te beïnvloeden.
Read the full summary
This summary. +380.000 other summaries. A unique study tool. A rehearsal system for this summary. Studycoaching with videos.

Latest added flashcards

Zet de gebeurtenissen in chronologische volgorde.
Antwoord
Lees de leertekst helemaal door. Zet de volgende gebeurtenissen in chronologische volgorde. 
 Antwoord
Een deel van de Oost-Duitsers had sociaal-economische redenen om graag in de DDR te wonen. Noem er twee.
Meer gelijkheid tussen de mensen, gratis gezondheidszorg en gratis onderwijs.
Na de Eerste Wereldoorlog wilden de VS zich niet meer met Europa bemoeien. Welke aanwijzingen lees je in de leertekst dat de VS deze politiek na de Tweede Wereldoorlog loslieten?
De Trumanleer, de Marshallhulp en de oprichting van de NAVO.
Zet de volgende gebeurtenissen in chronologische volgorde.
Antwoord
Hierdoor kwam er in de eerste jaren weinig terecht van de beloftes van groeiende welvaart voor de ossi’s. Waardoor gingen de belastingen voor de wessi’s flink omhoog?
Doordat het herstel van de Oost-Duitse economie zoveel geld kostte.
In Oktober 1990, precies een jaar na de val van de Muur werden de landen feestelijk samengevoegd. Na de blijdschap kwamen er ook problemen aan het licht, welke?
  • In het oude DDR was er voor iedereen werk en waren de kosten voor levensonderhoud laag. Dat hoorde bij een communistische samenleving.
  • In het nieuwe verenigde Duitsland kwam er werkloosheid en waren de prijzen vanwege het ontbreken van staatssubsidies hoger. 
  • De verouderde Oost-Duitse bedrijven hadden het moeilijk met de concurrentie van kapitalistische bedrijven in het westen.
Wat vonden de VS en de Sovjet-Unie van de eenwording?
  • De VS vond de eenwording prima, zolang Duitsland lid bleef van de NAVO. 
  • De leiders in de Sovjet-Unie waren minder enthousiast, maar gingen wel akkoord. Wat hielp daarbij? Duitsland was bereid om veel geld in de zwakke Russische economie te stoppen.
Hoe probeerde Duitsland de ongerustheid bij de Europese landen weg te nemen? 
  • Ze beloofden zich nog meer in te zetten voor economische samenwerking in Europa. 
Wat was een belangrijke voorwaarde voor de Duitse eenwording? 
Dat er democratische verkiezingen zouden komen in Oost-Duitsland. Anders zouden de Europese landen en de vroegere geallieerden niet instemmen met de terugkeer van een groot en sterk Duitsland. Europa was de Duitse agressie uit het verleden nog niet vergeten.