Samenvatting Class notes - Bewustzijnsfilosofie

Vak
- Bewustzijnsfilosofie
- Dooremalen
- 2021 - 2022
- Tilburg University (Tilburg University, Tilburg)
- Psychologie
308 Flashcards en notities
1 Studenten
  • Deze samenvatting

  • +380.000 andere samenvattingen

  • Een unieke studietool

  • Een oefentool voor deze samenvatting

  • Studiecoaching met filmpjes

Onthoud sneller, leer beter. Wetenschappelijk bewezen.

Samenvatting - Class notes - Bewustzijnsfilosofie

  • 1612220400 College 1: Inleiding en Substantiedualisme

  • Wat is filosofie?
    Conceptueel onderzoek; 
    conceptuele verheldering;
    grondslagenonderzoek/geldigheidswetenschap;
    perspectiefwisseling;
    zoektocht naar de waarheid;
    alle bovenstaande
  • Wat wordt er bedoeld met de filosofie als conceptueel onderzoek?
    • Normale wereldbeeld: manifest wereldbeeld
    • empirisch (wetenschappelijk) onderzoek levert een wetenschappelijk wereldbeeld 
    • filosofie: wat bedoel je met term / concept X (cultuur, leven, intelligentie, psyche)
    • wat is de link tussen deze wereldbeelden?
  • Wat wordt er bedoeld met filosofie als conceptuele verheldering?
    • Net als bij de conceptuele analyse vraag je naar wat iemand met zijn concepten bedoelt
    • maar je gaat een stap verder: je kijkt naar de wetenschap om de concepten bij te stellen (wellicht levert de wetenschap kennis op die je niet krijgt door enkel conceptuele analyse)
  • Wat houdt de filosofie als geldigheidswetenschap in?
    • In de wetenschap gebruik je allerlei fundamentele concepten (zoals het concept van causaliteit)
    • meestal doe je dat zonder stil te staan bij die concepten 
    • maar zijn die concepten wel geldig?
  • Wat wordt er bedoeld met filosofie als perspectiefwisseling?
    • Op de middelbare school wordt het vak filosofie onder andere gepresenteerd als een training in perspectiefwisseling 
    • oog en begrip voor standpunten van de anderen 
    • voorwaarde tot maatschappelijk debat 
  • Wat wordt er bedoeld met filosofie als zoektocht naar de waarheid?
    • In het oude griekenland: de sofisten 
    • het ging niet om de waarheid, maar overtuigingskracht (een beetje zoals advocaten nu)
    • daar verzette socrates zich tegen 
  • Wat is filosofie niet?
    • Filosofie is niet zomaar een beetje kletsen, dat je factfree zou kunnen doen 
    • Filosofie is geen scepticisme of relativisme
  • Wat is filosofie samenvattend?
    Filosofie is de studie van kritisch denken (je leert kritisch denken tegenover je eigen vakgebied)
  • Wat zijn kritische onderwerpen waarover je vragen kan stellen?
    • Ethische vragen 
    • de wetenschappelijkheid
  • Mensen hebben dualistische intuïties. Wat wil dit zeggen?
    The problem of cinsciousness: dat ze de intuïtie hebben dat lichaam en geest twee totaal verschillende dingen zijn, die onafhankelijk van elkaar kunnen bestaan en functioneren;
    maar als je in je geest wat voelt, dan gebeurt er wat in je brein en vaak ook andersom 
  • Wat zijn de drie verschillende mentale toestanden van de initiële indeling van het bewustzijn?
    1. Bewuste ervaringen 
    • Nagel noemt dit what-it-is-likeness (quale)
    • ervaringen van geuren, smaken etc (zintuigen)

    2. cognitie
    • prepositionele attitude (PA's): houdingen t.o.v een propositie (jan gelooft dat het regent) 
    • PA's gaan ergens over, d.w.z ze hebben intentionaliteit (aboutness) 
    • PA's zijn discrete entiteiten (als je wijziging aanbrengt in een PA, hoeft dat niet noodzakelijk effect te hebben op andere PA)

    3. emoties

    • combinatie van (1) een ervaring en (2) een cognitieve toestand;
    • emoties hebben dus zowel (1) een kwalitatief karakter, alsook (2) intentionaliteit
    • vb: het voelt op een bepaalde manier om kwaad te zijn op een slechte automobilist
  • Wat zijn de drie subproblemen gegeven de drie initiële mentale categorieën?
    1. Hoe verhouden ervaringen zich tot de rest van de fysische wereld, met name tot het lichaam, met name tot het brein?
    2. hoe verhouden cognitieve toestanden zich tot de rest van de fysische wereld, met name tot het lichaam, met name tot het brein?
    3. hoe verhouden emoties zich tot de rest van de fysische wereld, met name tot het lichaam, met name tot het brein?
  • Hoe kan je de drie subproblemen reduceren tot twee problemen?
    Als je weet hoe ervaringen in de wereld passen en hoe cognitieve toestanden in de wereld passen, weet je dat ook voor emoties
  • Wat zijn de benaderingen van de verhouding tussen geest en brein of geest en fysische wereld?
    • Substantie-dualisme: de geest bestaat onafhankelijk van het lichaam en vice versa
    • idealisme: de fysische wereld is afhankelijk van de geestelijke wereld
    • behaviorisme: de geest is eigenlijk gedrag
    • reductionisme / identiteitstheorie: mentale toestanden zijn hersentoestanden
    • eliminativisme: de geest bestaat niet
    • functionalisme: mentale toestanden worden gerealiseerd door hersentoestanden
    • connectionisme
    • embodied & embedded en zelfs extended mind
  • Welke twee substanties zijn er volgens het substantie-dualisme? En wie is de traditionele verdediger van het substantie-dualisme?
    Substantie = datgene wat op zichzelf kan bestaan 
    1. Res cogitans = de denkende substantie 
    2. Res extensa = de uitgebreide substantie 

    de traditionele verdediger is René Descartes
  • Wat is uitgebreidheid?
    Uitgebreidheid is plaats innemen in de ruimte 

    beweging ontstaat door botsing
  • Welke twee methodes had Descartes?
    1. Radicale twijfel
    • is de informatie die we kennen wel juist?
    • wiskunde als prototype wetenschap (een bouwwerk op een fundament)
    • wat is een onbetwijfelbaar fundament?
    • twijfelt over zintuigen, waarneming, docenten etc.

    2. Helder en duidelijk inzicht 
    • Descartes is, maar wat is hij?
    • een res cogitans / een denkende substantie; 
    • essentiële eigenschap: denken;
    • hoe weet hij dat?
    • dat zie hij helder en duidelijk in 
    • god bestaat -> god is goed -> en dus bedriegt god mij niet -> en dus heb ik een lichaam: descartes is een res cogitans & een res extensa / een uitgebreide substantie (bijenwas)
  • Wat houdt cogito ergo sum van descartes in?
    Ik twijfel dus ik denk dus ik ben
  • Wat betekent het interactieprobleem? En hoe wordt dit ook wel genoemd?
    Hoe kan het dat iets immaterieel een effect kan hebben op materie?
    • de fysische wereld is causaal gesloten: er gaat geen energie in of uit 
    • elke fysische gebeurtenis heeft een fysische oorzak 
    • dit komt voort uit behoudswetten 
    • wordt ook wel het Patrick Swayze probleem: hoe kan een niet-fysische substantie (zonder uitgebreidheid) botsen met de fysische substantie?
  • Wat zijn de twee oplossingen van het interactieprobleem?
    Duidelijk twee substanties, maar aan de andere kan interactieren lichaam en geest -> kan niet
    1. de pijnappelklier: lichaam en geest interactieren in de pijnappelklier (geen overtuigende verklaring)
    2. god regelt de interactie: 
  • Wat houdt het Occasionalisme in?
    • Alleen god is de ware oorzaak van dingen in de wereld 
    • dus lijkt het slechts dat als ik mijn hand op wil steken, dat die gedacht / wens de oorzaak ervan is dat ik dat ook doe 
    • mijn wens / gedachte is de gelegenheid (occasion) voor god om mijn arm op te steken
  • Wat houdt het parallelisme in?
    • Als we twee klokken hebben die synchroon lopen, dan komt dat doordat ze zo gemaakt zijn;
    • hetzelfde geldt voor lichaam en geest 
  • Wanneer iemand denkt, 'de winter komt', dan is 'de winter komt'?
    Een mentale toestand met intentionaliteit
Lees volledige samenvatting
Deze samenvatting. +380.000 andere samenvattingen. Een unieke studietool. Een oefentool voor deze samenvatting. Studiecoaching met filmpjes.

Laatst toegevoegde flashcards

Wat is determinisme (algemeen)?
Er is altijd precies één fysisch mogelijke toekomst
Wat is indeterminisme?
De ontkenning van het determinisme
Wat is een tegenstrijdigheid bij het compatibilisme?
Accepteert het determinisme en vrije wil:

determinisme zegt dat er op elk gegeven moment slechts één fysische mogelijke toekomst is maar vrije wil zegt dat er alternatieve mogelijkheden zijn -> afwijzen 
Wat is libertarianisme?
Libertarianisme accepteert dat er vrije wil bestaat en incompatibilisme: in een gedetermineerde wereld kan geen vrije wil bestaan, vandaar dat determinisme niet correct is -> mensen zijn verantwoordelijk voor hun eigen gedrag
Wat is hard determinisme?
Hard determinisme accepteert determinisme: de wereld is gedetermineerd en incompatibilisme: in een gedetermineerde wereld kan geen vrije wil bestaan
vandaar dat vrije wil niet bestaat -> niemand is verantwoordelijk voor haar gedrag (er zijn geen handelingen)
Wat is compatibilisme?
De positie dat het wel zo kan zijn dat de vrije wil bestaat en dat het determinisme correct is  -> mensen zijn dus verantwoordelijk voor hun eigen gedrag
Wat is incompatibilisme?
De positie dat het niet zo kan zijn dat de vrije wil bestaat en dat het determinisme correct is
Wat is het ultieme oorzaak principe?
Als iemand vanuit vrije wil handelt, dan is deze handeling veroorzaakt door zijn of haar keuze om deze handeling uit te voeren, zonder dat het door iets anders is veroorzaakt
Wat is het principe van alternatieve mogelijkheden?
Vanuit vrije wil handelen, impliceert dat je ook iets anders had kunnen doen
Wat is vrije wil?
Het vermogen om een bewuste keuze te maken, terwijl je ook echt een andere keuze had kunnen maken (er zijn alternatieve mogelijkheden)