Samenvatting Class notes - Geschiedenis

Vak
- Geschiedenis
- Het Coenecoop College (Waddinxveen)
424 Flashcards en notities
1 Studenten
  • Deze samenvattingen

  • +380.000 andere samenvattingen

  • Een unieke studietool

  • Een oefentool voor deze samenvatting

  • Studiecoaching met filmpjes

Onthoud sneller, leer beter. Wetenschappelijk bewezen.

Samenvatting - Class notes - Geschiedenis

  • 1612134003 §3 Democratisering

  • Hoe verliep de democratisering Europa?
    De democratie werd in 1815-1919 bijna overal in Europa uitgebreid. De Democratisering verliep niet overal op dezelfde manier en ging niet overal even ver.
  • Wat werd het koninkrijk der Nederlanden?
    Vanaf 1815 werd het Koninkrijk der Nederlanden een constitutionele monarchie met een volksvertegenwoordiging onder de oude naam Staten-Generaal. In het begin was de macht van de koning nauwelijks beperkt.
  • Hoe en wanneer veranderde de macht van de koning in Nederland?
    De macht van de koning veranderde in het revolutiejaar 1848, toen het na de opstand in Parijs ook in Nederland onrustig werd. Om te voorkomen dat hij ook zou moeten vluchten, vroeg hij aan de Liberaal Thorbecke een nieuwe grondwet te schrijven.
  • Wat kreeg Nederland na het schrijven van een nieuwe grondwet?
    Nederland kreeg een parlementair stelsel waarbij de volksvertegenwoordiging de hoogste macht heeft. De regering onder leiding van de premier was voortaan verantwoording schuldig aan het gekozen parlement.
  • Waarom was Nederland geen democratie? En hoe veranderde dit?
    In Nederland hadden alleen de mannen die voldoende belasting betaalde kiesrecht. Door dit censuskiesrecht hadden slechte een achtste van alle mannen kiesrecht. In 1917 kwam er algemeen mannenkiesrecht, alle vrouwen kregen passief kiesrecht dit jaar. De vrouwen kregen vanaf 1919 actiefkiesrecht. Nederland was vanaf toen een parlementaire democratie met algemeen kiesrecht.
  • Wat was er tijdens de Glorious revolution?
    Vanaf de Glorious Revolution in 1688/1689 accepteerde de koning de macht van het parlement. Hij benoemde en ontsloeg nog wel naar eigen inzicht ministers, maar daaraan kwam een eind toen de 18-jarige Victoria in 1837 koningin werd.
  • Wat gebeurde er door het districtenstelsel?
    De partij die de verkiezingen won bepaalde wie de ministers werden. De verkiezingen gingen  telkens tussen 2 partijen, tot de Eerste Wereldoorlog waren dit de Conservatie en de Liberalen. Na de 1918 werden de liberalen verdrongen door de sociaaldemocratische Labour Party
  • Waar ging de strijd om democratisering over in Groot-Brittannië?
    De strijd om democratisering ging om het kiesrecht. Het parlement bestond uit het Hogerhuis en het Lagerhuis. In het Hogerhuis zaten edelen die hun zetel hadden geërfd of door de koning waren benoemd. De leden van het Lagerhuis waren gekozen vertegenwoordigers van de districten waarin het land was opgedeeld.
  • Hoe verliep het kiesrecht in Groot-Brittannië?
    Na de uitbreidingen van het mannenkiesrecht in 1832 en 1867 kwam het algemeen mannenkiesrecht in 1918. Vanaf 1928 mochten alle vrouwen stemmen, waardoor Groot-Britannië een parlementaire democratie werd.
  • Hoe was de macht in Pruisen?
    Tot 1848 had Pruisen geen grondwet en de macht van de koning werd door niets beperkt. In 1847 zei de koning nog dat hij alleen aan god verantwoording schuldig was. Maar toen na Frankrijk ook in Berlijn bij gevechten tussen betogers en het leger honderden doden vielen, schrok hij zo dat hij meteen toegaf aan delibereren; beter dát dan een rode (socialistische) revolutie.
  • Wat gebeurde er in de Paulskerk?
    De koning beloofde dat Pruisen een constitutionele monarchie zou worden dat het land op zou gaan in één Duitsland. Ook ander Duitse vorsten gaven toe. In de Paulskerk in Frankfurt kwam vanaf 1848 een nationaal parlement bijeen, dat een grondwet opstelde voor de toekomstige Duitse natiestaat.
  • Wat vond de Pruisische koning?
    De Pruisische koning kreeg de keizerskroon aangeboden. Maar hij had inmiddels dankzij zijn leger zijn macht hersteld en weigerde 'een kroon uit het slijk' te accepteren. Hij wilde alleen keizer worden als de andere Duitse vorsten hem dat vroegen.
  • Wat mislukte niet aan de revolutie in 1848?
    Pruisen had vanaf 1850 een grondwet en een gekozen parlement, dat uitgaven van de regering kon goed- of afkeuren. Dit budgetrecht leidde tot een conflict toen de liberalen in 1861 de meerderheid haalden.
  • Van wie trok kanselier Bismarck zich niets aan?
    Kanselier Bismarck trok zich niets aan van de liberalen. De liberalen hadden de uitgaven voor een legeruitbreiding geweigerd. Ondanks deze weigering zette Bismarck de legeruitbreiding door.
  • Wat vond Kanselier Bismarck?
    Een Duitse eenheid zou niet tot stand komen door toespraken en meerderheidsbesluiten, maar door ijzer en bloed. De gewonnen oorlogen tegen Denemarken, Oostenrijk en Frankrijk leidden tot zo veel nationaal enthousiasme, dat ook vee liberalen Bismarck gingen steunen. Daardoor kon hij in 1871 voor het nieuwe Duitse rijk een grondwet doordrukken die de keizer grote macht gaf.
  • Wat was er in de nieuwe Duitse constitutionele monarchie?
    Het parlement, de rijksdag, had beperkte rechten zoals het budgetrecht. De rijksdag kon wetten tegenhouden, maar het kon de regering niet ter verantwoording roepen en mocht zich ook niet bemoeien met het leger, de bureaucratie en de buitenlandse politiek.
  • Waarom voerde Bismarck algemeen kiesrecht in?
    Hij dacht dat het gewone volk conservatief zou stemmen. Maar op dender werden katholieke Centrumpartij en sociaal democratische SPD de grootste partijen.
  • Wat werd Duitsland in 1919?
    In 1919 werd Duitsland een parlementaire democratie toen het Duitse rijk aan het eind van de Eerste Wereldoorlog een republiek werd met een nieuwe grondwet.
Lees volledige samenvatting
Deze samenvatting. +380.000 andere samenvattingen. Een unieke studietool. Een oefentool voor deze samenvatting. Studiecoaching met filmpjes.

Samenvatting - Class notes - Geschiedenis

  • 1604876401 3.1 Zwakke plekken in de Republiek van Weimar

  • Wanneer en door wie werd de Republiek van Weimar uitgeroepen?

    De Republiek van Weimar werd in de laatste dagen van het Duitse keizerrijk uitgeroepen door een sociaaldemocratische regering. Deze regering moest de wapenstilstand tekenen in de oorlog die door het keizerrijk was begonnen en verloren.

  • Waarom hadden communisten, nationalisten, conservatieven en teleurgestelde ex-soldaten weinig vertrouwen in de Republiek van Weimar?

    - De communisten (KPD): deden alleen mee om propaganda voor de eigen zaak te maken, wilden zelf alle macht in handen hebben.


    - Nationalisten en conservatieven: zij wilden het keizerrijk terug met minder macht voor de politieke partijen en meer macht voor henzelf. Zij gaven hun de schuld van de val van het keizerrijk en van het Verdrag van Versailles. En zij hadden een afkeer van en angst voor het
    communisme, dat volgens hen niet goed door de regeringen van de Republiek van Weimarwerd bestreden.


    - Veel teleurgestelde ex-soldaten: zij vonden geen baan, gaven de Republiek van Weimar daarvan de schuld en sloten zich aan bij een van de groepen die tegen de Republiek van Weimar waren: communisten, conservatieven of fascisten.
  • Waarvoor achtten de tegenstanders de sociaal-democratische regering verantwoordelijk?

    Een groot deel van de bevolking had weinig vertrouwen in de leiders van de Republiek. Gevoed door de Dolkstootlegende (het Duitse leger zou niet door de vijand verslagen zijn maar door een ‘dolkstoot in de rug’: het optreden van socialisten en communisten in november 1918) hielden deze tegenstanders de regering verantwoordelijk voor:
    - de nederlaag in de Eerste Wereldoorlog,
    - en het opgelegde Verdrag van Versailles uit 1919,
    - en de slechte economische toestand in Duitsland.
  • Waardoor stond de economie van Duitsland er zeer slecht voor in de beginjaren ‘20?

    De Duitse economie had sterk te lijden van:
    • de hoge herstelbetalingen
    • en het verlies van grondstofrijke gebieden
  • Wanneer en waardoor bloeide de economie halverwege de jaren ’20 weer enigszins op?

    De Duitse economie bloeide halverwege de jaren ’20 pas weer enigszins op dankzij:
    - de verzoeningspolitiek met Frankrijk Aristide Briand werd in 1925 in Frankrijk minister van Buitenlandse Zaken. Samen met de Duitse minister van Buitenlandse Zaken begon hij een politiek van Frans-Duitse toenadering.
    en
    - het Dawesplan
    Het jaarlijkse aandeel in de aflossing van de herstelbetalingen werd gekoppeld aan de economische draagkracht van Duitsland en De VS gingen vanaf 1925 leningen aan Duitsland verstrekken om de Duitse economie weer op de been te helpen.
  • 1610146801 Aspect 18

  • Hoe heet aspect 18?
    Het begin van de overzeese expansie
  • Op welke manieren vond de expansie van de christelijke wereld plaats na het jaar 1000?
    - Kruistochten naar Palestina 
    - Verovering van het Arabische gebied in het huidige Spanje en Portugal
  • Wat is een overzeese expansie?
     Europa gaat zijn macht uitbreiden in de rest van de wereld. Doel is handel. Er worden nederzettingen gesticht die handelen met de lokale bevolking.
  • Hoe werd deze expansie vanuit Portugal voorgezet aan het eind van de vijftiende eeuw?
    Dit werd voorgezet aan de overkant van de Straat van Gibraltar.
    Zo ontdekten de Portugezen een steeds groter deel van de Afrikaanse kust. Aan het eind van de vijftiende eeuw bereikten ze via de zuidpunt van Afrika ook Aziatisch gebied in het huidige India.
  • Hoe werd deze expansie vanuit Spanje voorgezet aan het eind van de vijftiende eeuw?
    In 1492 veroverden de Spanjaarden het laatste bolwerk van de Arabieren op het Iberisch schiereiland. In datzelfde jaar liet het Spaanse vorstenpaar een expeditie uitvoeren in westelijke richting over de Atlantische oceaan, die leidde tot de ontdekking van het continent Amerika. Dit was Columbus.
  • Wat was de basis voor de Europese expansie in de Zestiende eeuw?
    Spanjaarden en Portugezen speelde aanvankelijk de hoofdrol. Spanjaarden vooral op Amerika en Portugezen vooral in Azië en Afrika
  • Welke wetenschappelijke ontdekkingen waren er die deze reizen mogelijke maakten?
    De uitvinding van het kompas en de sextant, een instrument waarmee een schip exact zijn positie kan bepalen, gebruikmakend van de hemellichamen. De geografie profiteert van de ontdekkingsreizen
  • 1610924400 Alle aspecten tijdvak 5 t/m 10

  • Aspect 18?
    Het begin van de Europese expansie.
  • Aspect 19?
    Renaissance.
  • Aspect 20?
    De hernieuwde oriëntatie op het erfgoed van de klassieke Oudheid.
  • Aspect 21?
    Het protestantse reformatie die splitsing van de christelijke kerk in West-Europa tot gevolg had.
  • Aspect 22?
    Het conflict in de nederlanden dat resulteerde in de stichting van een nederlandse staat.
  • Aspect 23?
    Het streven van vorsten naar absolute macht.
  • Aspect 24?
    Gouden eeuw
  • Aspect 25?
    Wereldwijde handelscontacten, handelskapitalisme en het begin van een wereldeconomie. 
  • Aspect 26?
    De wetenschappelijke revolutie
  • Aspect 27?
    Verlichting
  • Aspect 28?
    Verlicht absolutisme
  • Aspect 28?
    Uitbouw van de Europese overheersing, met name in de vorm van plantagekoloniën en daarmee verbonden transatlantische slavenhandel en de opkomst van het abolitionisme.
  • Aspect 30?
    De democratische revoluties in westerse landen met als gevolg discussies over grondwetten, grondrechten en staatsburgerschap. 
  • Aspect 31?
    De industriële revolutie in de westerse wereld dat de basis legde voor een industriële samenleving
  • Aspect 32?
    Discussies over de ´sociale kwestie´
  • Aspect 33?
    De moderne vorm van imperialisme die verband hield met de industrialisatie
  • Aspect 34?
     Opkomst emancipatiebewegingen
  • Aspect 35?
    Voortschrijdende democratisering met deelname van steeds meer mannen en uiteindelijk ook vrouwen aan het politieke proces.
  • Aspect 36?
    De opkomst van politieke maatschappelijke stromingen. Nationalisme, libéralisme, socialisme, confessionnalisme en féminisme.
  • Aspect 37?
    De rol van moderne propaganda- en communicatiemiddelen en vormen van massaorganisatie.
  • Aspect 38?
    Het in de praktijk brengen van de totalitaire ideologieën communisme en fascisme/nationaal-socialisme
  • Aspect 39?
    De crisis van het wereldkapitalisme
  • Aspect 40?
    Het voeren van twee wereldoorlogen
  • Aspect 41?
    Racisme en discriminatie die leidden tot genocide, in het bijzonder op de joden.
  • Aspect 42?
    De duitse bezetting van Nederland
  • Aspect 43?
    Verwoestingen op niet eerdere vertoonde schaal door massavernietigingswapens en de betrokkenheid van de burgerbevolking bij oorlogvoering.
  • Aspect 44?
    Vormen van verzet tegen het West-Europese imperialisme
  • Aspect 45?
    Verdeling van de wereld in twee ideologische blokken in de greep van een wapenwedloop en de daaruit voortvloeiende dreiging van een atoombom.
  • Aspect 47?
    Eenwording Europa.
  • Aspect 48?
    De toenemende westerse welvaart die vanaf de jaren zestig van de twintigste eeuw aanleiding gaf tot een ingrijpenden sociaal-culturele veranderingprocessen.
  • Aspect 49?
    De ontwikkeling van pluriforme en multiculturele samenlevingen
  • Aspect 46
    De dekolononisatie die een einde maakte aan de westerse hegemonie in de wereld
Lees volledige samenvatting
Deze samenvatting. +380.000 andere samenvattingen. Een unieke studietool. Een oefentool voor deze samenvatting. Studiecoaching met filmpjes.

Samenvatting - Class notes - Geschiedenis

  • 1604012400 1.2 De renaissance

  • Wat is het beroemdste schilderij ter wereld?
    De Mona Lisa, een vrouwenportret dat omstreeks 1506 werd gemaakt door de Italiaanse kunstenaar Leonardo da Vinci.
  • Wat was er nog nooit zo levensecht geschilderd?
    Het gezicht van het schilderij. De vrouw glimlacht, maar verbergt wat ze precies denkt. Duidelijk is wel dat ze gelukkig is.
  • Waar paste het schilderij bij?
    Bij een nieuwe manier van kijken naar de mens en de wereld.
  • Wat had de kerk altijd geleerd?
    Dat het leven op aarde niet zo belangrijk was. Het was kort en ellendig.
  • Waarom moesten mensen zich richten op God en het hiernamaals?
    Omdat het leven op aardig niet zo belangrijk was en het was kort en ellendig.
  • Bij welke manier van denken paste de spreuk 'memento mori ( bedenk dat je zult sterven )?'
    Om te denken dat het leven op aarde kort en ellendig was.
  • Wat kregen in Italië rijke brugers en edelen omstreeks 1500?
    Een ander mens- en wereldbeeld. Ze geloofden in god, maar vonden de mens ook belangrijk.
  • Wat was het hoogtepunt van Gods schepping?
    De mens. Hij was niet zwak of machteloos, maar kon de wereld begrijpen en beheersen. Het leven was de moeite waard. Je kon er maar beter genieten.
  • Bij welke mentaliteit paste de spreuk ' carpe diem ( pluk de dag )?
    Zeggen dat de mens ook belangrijk is en dat het leven de moeite waard is dus je kon beter genieten.
  • Wat gingen kunstenaars laten zien?
    De schoonheid van de mens, de natuur en het leven laten zien.
  • Wat ontdekten de Italianen?
    Dat de grieken en Romeinen dezelfde mentaliteit hadden in de oudheid.
  • Door welke herkenning ontstond grote belangstelling voor de cultuur van de klassieke oudheid?
    Dat de grieken en romeinen dezelfde mentaliteit hadden in de oudheid.
  • Waar kregen ook de Pausen ook bewondering voor?
    De grote belangstelling voor de cultuur van de klassieke oudheid.
  • Wat liet de paus Julius II de kunstenaar Rafaël in 1509 maken?
    Een muurschildering van een verzonnen bijeenkomst van klassieke filosofen.
  • Wat leek er te gebeuren omstreeks 1500?
    Het leek alsof de cultuur van de oudheid herleefde.
  • Waar spraken mensen daardoor van?
    Een renaissance, het Franse woord voor wedergeboorte.
  • Hoe noemden ze de eeuwen tussen de oudheid en hun eigen tijd?
    De middeleeuwen. Dat was in hun ogen een onbelangrijke tussentijd waarin niets bijzonders was gepresteerd.
  • Net als wie stelden de geleerden van de renaissance niet god of de goden, maar de mens centraal?
    Net als filosofen. Deze geleerden werden humanisten genoemd, naar 'humanitas'
  • wat Bestudeerden ze met veel aandacht voor de mens?
    De klassieke filosofie, literatuur en kunst.
  • Wat waren humanisten?
    Humanisten waren christenen, maar vonden dat mensen niet zomaar moeten doen wat de kerk verteld. Ze moesten zelf nadenken.
  • Welke Nederlandse humanist dacht hetzelfde als de humanisten?
    Erasmus. Hij vond dat gelovigen het beste zelf de bijbel konden besturen. Maar dan moest de bijbel wel kloppen. 
  • Door wat ontdekte Erasmus dat de Franse bijbel vol fouten zat?
    Door het bestuderen van Griekse Bijbelteksten.
  • Wat maakte Erasmus daarom?
    Een nieuwe Griekse vertaling van het Nieuwe testament, het tweede deel van de bijbel, dat gaat over het leven van Jezus en de begintijd van het christendom.
  • Wat wilde schilders en beeldhouwers van de Renaissance ?
    De klassieke kunst ervaren en zelfs overtreffen.
  • Net als wie bestudeerden ze de menselijke vormen en de natuur?
    De Grieken en Romeinen. Zo  probeerden ze beelden en schilderijen te maken die natuurlijk leken, maar nog mooier waren dan de werkelijkheid.
  • Wat is een voorbeeld en van wie is het?
    Het vijf meter hoge marmeren standbeeld van David, dat Michelangelo in 1504 maakte.
  • Waar was het verhaal van david bekend?
    Uit het Oude Testament, het eerste deel van de bijbel, dat gaat over de vroege geschiedenis van Joden en het jodendom.
  • Wie doodde david en met wat?
    De reus Goliath en met een steen.
  • Wie staat er met gespannen spieren klaar om de steen te slingeren?
    David
  • Wat leerden kunstenaars door het bestuderen van Klassieke kunstwerken?
    Om ook weer met perspectief te werken.
  • Wat ontdekten ze bijvoorbeeld?
    Hoe je met lijnen en kleuren diepte kon aanbrengen in het schilderij. Leonardo gaf zo in de Mona Lisa het landschap achter de vrouw weer.
  • Door wat te gebruiken werden schilderijen levensechter?
    Perspectief
  • Wat namen architecten als voorbeeld van de renaissance?
    Klassieke gebouwen en tempels. In hun ontwerpen keerden de klassieke zuilen, friezen, bogen en koepels terug.
  • Waar begon de Renaissance?
    In de Italiaanse steden zoals Florence, Milaan en Rome, maar werd ook buiten Italië populair.
  • Wie nodigden Italiaanse kunstenaars en geleerden uit om voor hen te werken?
    Buitenlandse vorsten.
  • Wie reisden naar Italië om de nieuwe manier ban schilderen en beeldhouwen ook te kennen?
    Duitse, Nederlandse en ander kunstenaars.
  • Ook geleerden als ... Bleven in tijd in Italië?
    Erasmus. Door deze contacten werd de renaissance in de 16e eeuw over Europa verspreid.
  • Wat kreeg Den haag bijvoorbeeld?
    Een stadhuis in renaissancestijl.
  • Wie hielp ook de de ideeën van de renaissance verspreiden?
    De boekdrukkunst. In de middeleeuwen konden teksten alleen met de hand worden gekopieerd.
  • Wie vond omstreeks 1450 de boekdrukkunst uit?
    de Duitser Johannes Gutenberg. Hierdoor werd het maken van boeken veel goedkoper, waardoor veel meer mensen ze konden lezen.
Lees volledige samenvatting
Deze samenvatting. +380.000 andere samenvattingen. Een unieke studietool. Een oefentool voor deze samenvatting. Studiecoaching met filmpjes.

Samenvatting - Class notes - Geschiedenis

  • 1567461600 49 kenmerkende aspecten

  • Hoe worden de jagers-verzamelaars ook genoemd?
    Nomaden
  • Wanneer en waar is de landbouw ontstaan?
     Midden-Oosten omstreeks 10 000 v.C
  • Het trechterbekervolk waren de...:
    Hunebed bouwers in Drenthe
  • De bandkeramiekvolk waren de...:
    Maakten de potten in Limburg
  • Hoe leefden de jagers-verzamelaars?
    Geen vaste woonplaats, leefden van voedsel door te jagen.
  • Wanneer ontstond de eerste stedelijke gemeenschappen?
    3500 voor Chr.
  • Welke jaartallen horen bij Jagers en Boeren?
    3000 v Chr.
  • Welke jaartallen horen bij Grieken en Romeinen?
    500 na Chr.
  • Welke jaartallen horen bij Monniken en ridders?
    500 - 1000
  • Welke jaartallen horen bij Steden en Staten?
    1000 - 1500
  • Welke jaartallen horen bij Ontdekkers en hervormers?
    1500 - 1600
  • Welke jaartallen horen bij Regenten en Vorsten?
    1600 - 1700
  • Welke jaartallen horen bij Pruiken en Revoluties?
    1700 - 1800
  • Welke jaartallen horen bij Burgers en Stoommachines?
    1800 - 1900
  • Welke jaartallen horen bij Wereldoorlogen?
    1900 - 1950
  • Welke jaartallen horen bij Televisie en Computer?
    1950 - heden
  • Welke cultuur verspreidde zich in de tijd van de Grieken en Romeinen?
    Grieks-Romeinse cultuur
  • Tussen welke twee culturen ontstond een confrontatie? (tijd van Grieken en Romeinen)
    De Romeinse legers gingen in strijd met de Germanen.
  • Hoe werd de Grieks-Romeinse cultuur verspreidt?
    (tijd van Grieken en Romeinen)
    Ze vielen NL binnen.
  • Waar en Wanneer ontstond de eerste democratie? 
    (tijd van Grieken en Romeinen 3000 v.Chr. - 500 n.Chr.)
    600 jaar voor Chr. In Athene.
  • Griekse filosofen hadden een wetenschappelijke manier van denken. Zij probeerden...:
    (tijd van Grieken en Romeinen)
    Alles met verstand te beredeneren.
  • Welk canonvenster hoort bij de tijd van Grieken en Romeinen?
    De Romeinse Limes
  • Welk canonvenster hoort bij de tijd van Jagers en Boeren?
    Hunebedden
  • Hoe ontwikkelde binnen het jodendom het christendom zich als eerste godsdienst?
    Nadat de Romeinen het gebied van de Joden hadden veroverd ontstond er uit het jodendom, het christendom, dat werd over het Romeinse rijk werd verspreid
  • Hoe verspreidde het christendom zich in geheel Europa? 
    (tijd van Monniken en Ridders)
    Dit werd verspreid door de Monniken.
  • Hofstelsel en horigheid was er voor de boeren. Het hofstelsel gaf de boeren een stuk grond in bruileen, daarvoor moesten ze wel belasting betalen. Wat betekent hofstelsel en horigheid?
    Het hofstelsel (edelen) gaf de boeren bescherming in ruil daarvoor
    werkten de horige boeren (horigheid) voor de edelen.

    Geven en nemen
  • Verhouding tussen Heer (lage edelman) en Vazal?
    Heer of terwijl een lage edelman heeft een eigen grondgebied waar de horige boeren op werken, inruil daarvoor kregen zij bescherming.
    Vazal is een hoge edelman, staat boven de heer en staat in contact met de vorst.
  • Hoe verspreidde het christendom zich in de lage landen (Nederland)?
    Willibrord verspreidde het christendom.
  • Welke eeuw is de Islam ontstaan?
    7e eeuw
  • Hoeveel dagen heeft de islamistische jaartelling in 1 jaar?
    354 dagen
  • Wat voor kalender heeft de islamitische jaartelling?
    Maankalender
  • Hoeveel dagen heeft de gregoriaanse jaartelling in 1 jaar?
    365,25 dagen
  • Wat voor kalender heeft gregoriaanse jaartelling?
    Zonnekalender
  • Wie was Karel de Grote en in welke tijd leefde hij?
    Hij was keizer van het westen. Hij heeft veel gevochten, maar deed ook veel voor scholen en landbouw.
  • Wat legde de basis voor het herleven van een agrarisch-urbane samenleving? 
    (steden en staten)
    Handel en ambacht
  • Hoe werden steden steeds zelfstandiger?
    Doordat steden steeds meer rechten kregen van de edelen, in ruil voor geld.
  • Waardoor ontstond de strijd tussen kerk en staat?
    De paus voerde met de Duitse keizer een machtsstrijd over de benoeming van bisschoppen. De paus won, maar kon zijn wil niet opleggen aan alle vorsten.
  • Hoe is het begin van staatsvorming en centralisatie ontstaan?
    In de tijd van steden en staten vergrootten de Franse en Engelse koningen hun macht. Koningen gingen het land centraal besturen en daardoor werden gebieden 1 land
  • Hebban olla vogala?
    Het eerste Nederlandse schrift rond 1100
  • Wie was Floris de V?
    Hij was een Hollandse graaf en was ontevreden over de edelen.
  • Wat betekent de Hanze?
    Handelssteden in de lage landen.
  • Hoe ontstond het begin van de Europese overzeese expansie?
    Er ontstond er een uitwisseling van personen, goederen en culturen.
  • Hoe ontstond een onafhankelijk Nederlandse staat?
    Een conflict in de Nederlanden dat resulteerde in de stichting van een Nederlandse staat (begin 80-jarige oorlog)
  • Door wat veranderde het mens- en wereldbeeld van de renaissance en het begin van een nieuwe wetenschappelijke belangstelling?
    Door de welvaart
  • Wat zorgde voor een splitsing in de christelijke kerk?
     de protestantse Reformatie
  • Wie was Erasmus en wanneer leefde hij?
    Hij was humanist (1400-1500)
  • Wie was Karel de V?
    Hij was een machtig man en wilde veel landen in zijn bezit hebben. (rond 1500)
  • Wat houdt de beeldenstorm in? (1566)
    Mensen maakten heilige spullen uit kerken kapot. 
    Iedereen had een eigen motief waarom ze dat deden.
  • Wie was Willem van Oranje?
    Grondlegger van de nieuwe staat.
  • Waar streefden veel vorsten naar, in de tijd van Regenten en Vorsten?
    Absolute macht
Lees volledige samenvatting
Deze samenvatting. +380.000 andere samenvattingen. Een unieke studietool. Een oefentool voor deze samenvatting. Studiecoaching met filmpjes.

Samenvatting - Class notes - Geschiedenis

  • 1569794400 context 1 - waardoor breekt de opstand uit in de Nederlanden?

  • Waardoor breekt de Opstand uit in de Nederlanden?
    1. De centralisatiepolitiek van Karel V en Filips II waardoor privileges van edelen en steden in de Nederlandse gewesten worden bedreigd
    2. De afkeer onder Nederlandse protestanten én katholieken tegen de steeds gewelddadiger en intensiever wordende kettervervolging in de Nederlandse gewesten
  • Wat is het gevolg van de bloeiende handel en nijverheid in de Nederlanden?
    - Toenemende verstedelijking
    - stevige machtspositie van de stedelijke burgerij: in ruil voor belasting aan de vorst breiden de steden hun privileges verder uit
  • Welke verandering vindt plaats in 1531?
    Karel V wil zijn gezag meer centraliseren. Hij stelt in 1531 de drie Collaterale Raden in.
  • Wat gebeurt er nadat Luther in het Duitse Wittenberg laat weten dat hij de machtsaanspraken en de zelfgemaakte wetten en regels van de kerk onterecht vindt?
    - de godsdienstdiscussie leidt tot grote spanningen, strijd en een splitsing van de kerk in een Rooms-katholieke en een protestantse richting.
  • Welk verdrag wordt er in 1555 gesloten?
    De vrede van Ausburg - een compromis waardoor Duitse vorsten voortaan zelf geloofszaken in hun eigen vorstendom mogen bepalen. Karel V ziet dit als een persoonlijke nederlaag omdat hij niet overal het katholieke geloof kon waarborgen.
  • Wat is het gevolg van de vrede van Ausburg?
    Karel V treedt af en zijn zoon Filips II volgt hem op.
  • Op welke manier treedt Filips II op tegen de aanhangers van Johannes Calvijn?
    Het Spaanse bestuur in de Nederlanden treedt zeer strengt op tegen calvinistische ketters en gebruikt daarbij veel geweld.
  • Wat is het gevolg van het harde optreden tegen de calvinisten door het Spaanse bestuur?
    Smeekschrift der edelen - edelen verzoeken om de ketterwetgeving en de kettervervolgingen in de Nederlanden op te heffen.
  • Wat is het gevolg van het smeekschrift?
    • - er komt tijdelijk een einde aan de kettervervolging
    • - er komen meer calvinistische bijeenkomsten
    • - de beeldenstorm begint
    • - Filips II stuurt de hertog van Alva naar de Nederlanden om zaken op orde te stellen. Alva stelt de raad van Beroerten in. Enkele katholieken edelen worden ter door veroordeeld omdat zijn de calvinisten en vooral beeldenstormers niet hard genoeg hebben aangepakt. 
    • - veel edelen vluchten naar het buitenland. Zowel katholiek als protestant. Ook Willem van Oranje vlucht.    
  • Wat is de eerste overwinning van de watergeuzen?
    In 1572 nemen de watergeuzen, die worden gesteund door Oranje, de stad den Briel in ten koste van de Spanjaarden. Hiermee begint de opstand tegen de Spaanse overheersing pas echt.
  • Wat vindt er in 1555 plaats?
    De vrede van Ausburg - de vorst van een gebied bepaalt welk geloof zijn onderdanen volgen. Bepaling geldt binnen het Duitse rijk.
  • Wat gebeurt er in 1566?
    Smeekschrift der edelen - verzoek van enkele vooraanstaande edelen uit de Nederlanden aan de landvoogdes Margaretha van Parma om de ketterwetgeving in de Nederlanden samen met de kettervervolgingen op te heffen. Het smeekschrift wordt in overweging genomen, de kettervervolgingen opgeschort. Dit leidt tot meer calvinistische activiteit en de beeldenstorm.
  • Wat gebeurt er in 1572?
    De watergeuzen verjagen 'in de naam van Oranje' de Spaanse troepen uit den Briel. Waarna de opstand zich uitbreidt tot de gewesten Holland, Zeeland en een aantal steden in andere Nederlandse gewesten. Willem van Oranje wordt uitgeroepen tot stadhouder.
  • Waaruit bestaan de Collaterale Raden (1931)?
    - Raad van state: buitenlandse politiek en oorlogsvoering
    - Geheime Raad: binnenlandse aangelegenheid en rechtspraak
    - Raad van financiën: overheidsfinanciën
  • Wat was het gevolg van het invoeren van de Collaterale Raden?
    De nieuwe adviesraden van Karel V nemen de functies over die waren toegewezen aan de adel. Doordat Karel V een politiek van centralisatie voert, voelen de Nederlandse edelen zich steeds meer bedreigt omdat ze hun inspraak en privileges kwijt kunnen raken.
  • 1571695200 context 5 - welke ideeën ontstaan tijdens de verlichting over de ideale samenleving?

  • Welke twee denkvormen staan centraal in het verlichte denken?
    - empirisme = de mens bouwt kennis op door middel van waarneming en ervaring, zowel lichamelijk als geestelijk
    - rationalisme = rede is de voornaamste bron van kennis. De werkelijkheid bevat een logische structuur die door het verstand gelezen kan worden
  • Wat is de denkvorm van René Descartes?
    - hij is een rationalist.
    - Wetenschappers moeten de kennis van Griekse filosofen loslaten om via eigen waarnemingen tot absolute kennis te komen.   
    - het enige wat hij zeker weet is dat hij twijfelt. Maar twijfel geeft de zekerheid dat hij denkt (cogito ergo sum: ik denk, dus ik besta)
  • Waardoor groeit het vertrouwen in het menselijke verstand en de rede?
    De regels die door de kerk en machthebbers zijn voorgeschreven worden met een kritische blik bekeken. Mensen zien meer ontwikkelingsmogelijkheden voor zichzelf en de wereld om hen heen.
  • Wat is het gevolg van de groei in het vertrouwen in het menselijk verstand en de rede?
    Dit leidt tot optimisme en een ongekend vooruitgangsgevoel
  • Wat zijn de twee meest in het oog springende stromingen in de verlichting?
    1. Gematigde denkers = zoeken een evenwicht tussen rede en traditie (religie)
    2. Radicale denkers = gaan uit van universele waarden (rationalisme) als democratie, gelijkheid en vrijheid van meningsuiting
  • Waar waarschuwt de Duitse verlichte denker Immanuel kant voor?
    Het consequent doorvoeren van rationalisme kan zorgen voor het gevaar van radicalisme
  • Waardoor veranderde de wetenschap in de renaissance?
    - Er kwamen steeds meer onderzoekers die niet geestelijk waren
    - zij gingen onderzoek doen op gebieden die niet met de godsdienst te maken hadden
    - waren niet meer volledig aan de leiding van de kerk onderworpen
  • Wat zijn 3 belangrijke kenmerken van de wetenschappelijke revolutie?
    1. Een nieuwe manier van onderzoeken: observeren, experimenteren en redeneren
    2. Grote veranderingen in het leven van mensen door vooruitgang in medische zorg en nieuwe energiebronnen
    3. Met geweld gepaard verzet van de kerk, overheid en sommige bevolkingsgroepen
  • Waarom is de Franse koning Lodewijk XIV een voorbeeld van een absoluut vorst?
    - het leger wordt hervormd tot een nationale garde, onder centraal bevel
    - via mercantilisme deelt de overheid mee in de winsten van de Franse economische en handelsactiviteiten
    - religie (katholicisme) moet zorgen voor eenheid binnen de Franse grenzen
  • Waardoor kan de Franse koning Lodewijk XIV zijn macht uitbreiden?
    Hij heeft 'le droit divin', het goddelijk recht om namens God te regeren op aarde.
  • Voor welke problemen zorgt de centralisatiepolitiek van Lodewijk XIV?
    De staatskas kan het uitgavenpatroon van de koning niet bijbenen. Het excentrieke hofleven van Versailles en de vele oorlogen kosten meer dan het volk kan opbrengen.
  • Hoe kan het dat ideeën en discussies zich snel over Europa verspreiden?
    De ideeën van Verlichting vinden hun weg naar het publiek via boeken en pamfletten
  • Wat gebeurt er door de verspreiding van verlichtingsideeën?
    - de politieke cultuur veranderd doordat mensen zelf gaan nadenken over macht en religie
    - vorsten en andere overheden moeten rekening houden met de publieke opinie in alle lagen van de bevolking
  • Welke ingrijpende hervormingen voert Catharina de Grote door in Rusland?
    - grotere geloofsvrijheid
    - landelijke vaccinatie tegen pokken
    - stichting eerste Russische universiteit en andere onderwijsinstituten
    - oprichting speciale commissie voor opstellen grondwet
  • Wat hield een verlicht moderne vorst in?
    De vorst houdt de absolute macht in handen, maar het algemeen belang van de onderdanen komt op de voorgrond. Ze voeren verlichtende ideeën in om het welzijn van hun onderdanen te verbeteren.
Lees volledige samenvatting
Deze samenvatting. +380.000 andere samenvattingen. Een unieke studietool. Een oefentool voor deze samenvatting. Studiecoaching met filmpjes.

Laatst toegevoegde flashcards

Wat voor invloed
Z
Wat zijn de gastarbeiders?
Gastarbeiders kwamen vanaf 1950 uit landen rond de Middellandse zee. Ze voorzagen in de behoefte aan ongeschoold en laagbetaald personeel in de snelgroeiende West-Europese economieën. Toen na 1973 werkloosheid ontstond, kwam een eind aan de gastarbeid, maar vooral de Turkse en Marokkaanse bevolking in West-Europa breidde zich juist daarna uit doordat veel mannen vrouwen uit het land van herkomst lieten overkomen, met wie ze kinderrijke gezinnen kregen.
Wat waren illegalen?
Dit waren mensen die om economische reden kwamen. Doordat ze vaak geen verblijfsvergunning kregen, bleven ze als illegalen
Hoe verliep de komst van Asielzoekers?
 Tijdens de Koude oorlog vluchtten kleine aantallen asielzoekers naar West-Europa, zoals Hongaren en Vietnamezen. Na de Koude oorlog ontstond een veel grotere immigratiestroom asielzoekers ten gevolge van een burgeroorlog in Joegoslavië. Later kwamen er veel asielzoekers uit onveilige oorlog- en crisisgebieden.
Hoe en waar kwamen de eerste immigranten vandaan?
Naar GB kwamen mensen uit Azië, Afrika en het Caribisch gebied en Frankrijk kreeg mensen uit Azië en Afrika. Vanaf 1945 kwamen 30.000 mensen uit Indonesië, en 200.000 mensen uit Suriname naar Nederland.
Hoe verliep de Korea-Oorlog?
De VS reageerden snel en dreven met hun bondgenoten communisten terug. Stalins bondgenoot Mao Zedong stuurde vervolgens Chinese Militairen. De Korea-Oorlog werd pas beeïndigd na Stalins dood in 1953. Er kwam een wapenstilstand; vrede werd nooit gesloten.
Wat gebeurde er in 1950 met de koude oorlog?
De Koude oorlog sloeg over naar naar Azië. Korea was na de Tweede Wereldoorlog verdeeld. In 1950 viel het communistische Noord-Korea met geheime militaire steun van Stalin Zuid-Korea binnen.
Waar zorgde het oplevende nationalisme in 2016 voor?
Het bracht de EU verder in gevaar toen de Britten in een referendum besloten uit de EU te stappen. De EU was Groot-Brittannië nooit populair geweest en het land had nooit met de euro of Schengen meegedaan.
Waarom werd het vertrouwen in de EU ondermijnd?
Dit kwam door een vluchtelingen crisis. Vanaf 2014 kwamen in korte tijd anderhalf miljoen vluchtelingen Europa binnen vanuit Afrika en Azië, vooral jonge mannen.
Waarom was in 2014 de Europese samenwerking geen garantie voor vrede meer?
Rusland bezette de Krim, een schiereiland van Oekraïne. Oekraïne was geen EU-lid, maar had wel een samenwerkingsverdrag met de EU. Na de bezetting van de Krim begonnen etnische Russen met Russische steun een oorlog in Oost-Oekraïne.