Samenvatting Het ancien régime : Europa in de vroegmoderne tijd, 1450-1800 : vademecum

-
ISBN-10 9035823648 ISBN-13 9789035823648
547 Flashcards en notities
26 Studenten
  • Deze samenvatting

  • +380.000 andere samenvattingen

  • Een unieke studietool

  • Een oefentool voor deze samenvatting

  • Studiecoaching met filmpjes

Onthoud sneller, leer beter. Wetenschappelijk bewezen.

Dit is de samenvatting van het boek "Het ancien régime : Europa in de vroegmoderne tijd, 1450-1800 : vademecum". De auteur(s) van het boek is/zijn Leonard H M Wessels J W Buisman. Het ISBN van dit boek is 9789035823648 of 9035823648. Deze samenvatting is geschreven door studenten die effectief studeren met de studietool van Study Smart With Chris.

PREMIUM samenvattingen zijn gecontroleerd op kwaliteit en speciaal geselecteerd om je leerdoelen nog sneller te kunnen bereiken!

Samenvatting - Het ancien régime : Europa in de vroegmoderne tijd, 1450-1800 : vademecum

  • 1 Bevolking, economie en sociale verhoudingen. Divergente ontwikkelingen in Europa.

  • hoofdlijnen historiografie tegenstellingen oost/west-europa
    verloop demografische/economische ontwikkelingen tussen 1500-18500,

    waaronder urbanisatie/proto-industrialisatie
    ontstaan tweede feodaliteit/toename lijfeigenschap oost-europa
    verscherping verschillen oost/west-europa in

    landbouw/handel/nijverheid

  • voor 1950 stond baltische graanhandel centraal in de historiagrafie

    tav relaties oost/west-europa
    er zijn 2 soorten studies:
    1. onderzoek naar macro-economie (relaties bevolking/agrarische

    verspreiding)
    2. regionale studies die de relaties in 1 in detail behandelen

  • west: ancien regime was: urbanisatie, commerciele expansie, sterke

    groei nijverheid en handel, export nijverheidproducten, boeren

    werden grondbezitters - verder: geen oorlog, geen pest meer
    oost: ancien regime was: ruraal(=landelijk)-agrarisch, werd minder

    bij de internationale handel betrokken, lijfeigenschap - verder:

    wel oorlogen, vandaar dat de vorst de adel nodig had en zo de

    tweede feodaliteit kon ontstaan

  • waar groeide de bevolking sneller, in oost of west?

    In beide groeide het gelijk, alleen engeland lag boven het

    gemiddeld

  • sociale verhouding oost en west
    oost: lagere bevolkingsdichtheid, minder steden
    door weinig boeren kon de bevolking niet groeien en kon geen

    nijverheid/handel ontstaan
    adel kréég juist terrein (de vorsten wilden politiek dingen doen en

    hadden daarvoor de steun van de adel nodig)
    adel gebruikte deze sterke positie om boeren tot lijfeigenen te

    maken/graanprijs steeg 15e 16e eeuw

  • west: meer steden
    kon juist wél nijverheid en handel ontstaan
    adel verloor terrein

  • 1600: amsterdam krijgt monocentrisch handelspunt en pikt de

    polycentrische handelspunten in van de italiaanse steden en de

    hanzesteden
    Gevolg?

    italiaanse steden gaan achteruit met de economie
    italiaanse steden moeten graan importeren (a'dam positie wordt nóg

    groter hierdoor)
    italiaanse steden kregen concurrentie van rural nijverheid
    MAAR: de oorzaak hiervan ligt in het feit dat het middellandse

    zeegebied groeide qua bevolking en er meer graan nodig was, maar

    het rurale achtergebied dat niet kon leveren - maar amsterdam wel

    via de graanhandel in oost-europa

  • na 1620 daalde de graanprijs. waardoor?

    doordat rijst, mais, aardappels enzo opkwam - en doordat er minder

    mensen waren

  • na 1620 daalde de graanprijs. - wie profiteerden van de prijsdaling?

    de mensen die nijverheid deden

  • wat is homeostase?

    een cyclische beweging van groei en contractie waardoor de

    bevolking niet kan groeien omdat ze alleen in goede tijden (geen

    misoogsten) kan groeien

  • waar was de bevolkingsdichtheid het hoogst?

    in nederland en noord-italie

  • waardoor nam de bevolking toe?

    vluchtelingen
    algemene groei
    economische groei

  • en waardoor nam ze af?

    oorlog
    pest ed
    misoogsten ed

  • waarom waren er in west meer steden dan in oost?

    in oost hadden ze geen juridische status

  • wat is seculaire trend?

    dat de graanprijs steeg of daalde door indirecte factoren zoals

    bevolkingsgroei, ingebruikname nieuwe gronden en productiewijze-

    wijzigingen

  • wat is de prijsrevolutie?

    het verschijnsel dat de graanprijs steeg in de 16e eeuw

  • wat is gutsherschaft?

    boeren die gebonden waren aan een bepaald stuk grond/heer

  • tweede feodaliteit - overeenkomsten?

    juridisch = onvrijheid

  • tweede feodaliteit - verschillen?

    oost had verplichte arbeidsdienst, west niet

  • tweede feodaliteit - oorzaken?

    politiek
    graanhandel

  • nijverheid?

    lokaal-ambachterlijk
    luxe-artikelen
    export (massaal textiel maken bv)
    mineralen/ertsen

  • putting out?

    uitbesteden van werk (ondernemer gaf grondstoffen en boer weefde in

    vrije tijd een kleed)
    = concurrentie voor de stedelijke wever

Lees volledige samenvatting
Deze samenvatting. +380.000 andere samenvattingen. Een unieke studietool. Een oefentool voor deze samenvatting. Studiecoaching met filmpjes.

Laatst toegevoegde flashcards

Heeft de tekst van WE de Perponcher (1741-1819) over de overdracht van godsdienstige opvattingen een deische of christelijke-verlichte strekking? 
de missionaire, specifiek christelijke doelstelling geeft aan dat het gaat om een christelijk-verlichte auteur. de natuurlijke religie (deisme) wordt beschouwd als opstapje naar de geopenbaarde godsdienst. 
Op welke onderdelen onderscheiden de katholieken en protestante verlichting van elkaar? 
- de protestantse verlichting had een breder draagvlak doordat de bijbelstudie door leken een protestantse traditie was en bleef
- de kritiek op kerkelijke instellingen is karakteristiek voor de katholieke verlichting
Op welke onderdelen kwam het programma van de katholieke verlichting overeen met het protestantse gedachtengoed?
- het verzet tegen volksdevoties bij protestanten (paapse superstitien, verering van heiligen en relikwieen)
- democratisering van de liturgie (vervanging van Latijn door volkstaal)
- nadruk om decentralisatie van gezag, eigen verantwoordelijkheid, vrije meningsuiting en individuele spiritualiteit
- het vroege christendom als inspiratiebron
Is het fysicotheologische uitgangspunt ook terug te vinden in het denken van Descartes?
Nee descartes bepleitte een strikte scheiding tussen natuurwetenschap en theologie. beide disciplines hebben een geheel eigen methodiek en onderzoeksobject. alleen door die taakverdeling kon de invloed van theologen voorkomen worden.
Welke christelijke stromingen waren beter toegankelijk voor de verlichting en waarom?
Stromingen met een optimistische visie op de mens en zijn verstandelijke vermogen, zoals latitudinairen, arminianen, socinianen en sommige doopsgezinden. De erfzondeleer van de katholieken vormde een belemmering. 
Het milde godsbeeld van vrijzinnige protestanten: God als wijze, providentiele vader itt de strenge Wreker van de katholieken en orthodoxe protestanten. Vrijzinnige protestanten waren ontvankelijk voor de fysicotheologie, waarin rede en openbaren elkaar complementeren.
Welke visie spreekt uit Pope's Esaay on man?
Pope had beperkt vertrouwen in de capaciteiten van de rede en beperkt geloof in een universele harmony. Hij verklaart de tegenstelling tussen kunst en natuur tot een paradox. de natuur is een kunstwerk van god, dat de mens in wezen niet kan doorgronden. de falende ratio mag geen reden zijn om het axioma van de universele harmonie in twijfel te trekken. 
Welke onjuistheden in de historiografie over deisme en christelijke verlichting worden genoemd, en welke opvattingen komen er voor in de plaats?
- afstandelijke godbeeld, een god die zich niet van zijn schepping aantrekt vs natuurlijke religie, redelijke oergodsdienst die ieder mens is aangeboren. 
christelijke, protestantse verlichting is een typisch Nederlands verschijnsel vs de radicale verlichting had weinig aanhang en de verlichting droeg overal een christelijk karakter.
hoe worden de bijdragen van de academische en de baconiaanse wetenschappen aan de vooruitgang van de natuurwetenschap in 1500-1800 getaxeerd?
de baconiaanse wetenschappen hebben weinig bijgedragen aan de wetenschappelijke revolutie van de 17e eeuw. Dat was een aangelegenheid van de academische natuurwetenschappen. de systematische toepassing van de experimentele benadering, die in de 17e eeuw doorbrak, is wel toe te schrijven aan de baconiaanse wetenschappen. 
Wat zijn de overeenkomsten en verschillen tussen de Royal society en de Academie Royale des Sciences?
de royal Society hanteerde soepele toelatingscritera (zowel geleerden als leken). De wetenschappelijke activiteiten concentreerde zich op de eerste twee fasen van Bacons Huis van Salomon: het verzamelen van waarnemingen en de ordenen van gegevens. De 3e/ laatste fase kwam niet aan bod: de theorievorming. via de Transactions leverde het een belangrijke bijdrage aan de internationale wetenschap. 
De academie had een streng toelatingsbeleid en was niet gericht op democratie van de wetenschap. doelstelling was topprestaties op grote projecten die het staatsbelang moesten dienen. Baconiaans was de onderlinge samenwerking, feiten boven hypothesen en gericht op praktisch nut. 
Met Newton werd de wetenschappelijke revolutie afgesloten. Zijn werk werd de leidraad voor de moderne natuurwetenschap. Beschrijf zijn methodologie
Newton beperkte het onderzoek van de verschijnselen tot die aspecten die door waarneming of experiment konden worden waargenomen. Hij maakte bewust geen gebruik van metafysische hypothesen. Elke uitspraak moest getoetst kunnen worden. De afbakening tot waarneembare gebeurtenissen veroorzaakte de scheiding tussen natuurfilosofie en natuurwetenschap