Samenvatting Voedingsdeskundige , Civas

-
681 Flashcards en notities
3 Studenten
  • Deze samenvatting

  • +380.000 andere samenvattingen

  • Een unieke studietool

  • Een oefentool voor deze samenvatting

  • Studiecoaching met filmpjes

Onthoud sneller, leer beter. Wetenschappelijk bewezen.

Samenvatting - Voedingsdeskundige , Civas

  • 2 INLEIDING IN DE BIOLOGISCHE WETENSCHAP

  • Wat is een verschil tussen anatomie en fysiologie? 
    De anatomie behandelt de bouw van het menselijk lichaam ( uit welke elementen bestaat een lichaam en de fysiologie behandelt de functies van het menselijk lichaam ( hoe werken de organen en orgaanstelsels)
  • 2.1 LEVENSVERSCHIJNSELEN

  • Welke levensverschijnselen wordt onderscheid gemaakt in de biologie?
    In de biologie wordt onderscheid gemaakt tussen LEVEND, DOOD en LEVENLOOS ( iets wat niet left, en ook nooit heeft of zal gaan leven).
  • 2.1.1 Levende stoffen

  • Wat is een organisme?
    Een organisme is iets wat leeft. Dit kan een mens, dier of plant zijn)
  • Wat zijn 7 karakteristieke levensverschijnselen van een levend organisme?
    Een levend organisme :
    1. zich kan voeden
    2. stoffen kan uitscheiden
    3. kan groeien
    4. kan ademhalen 
    5. kan bewegen
    6. kan waarnemen 
    7. zich kan voortplanten 
  • Aan welke voorwaarde moet worden voldaan om de bovengenoemde levensverschijnselen te laten functioneren?
    Bovengenoemde levensverschijnselen kunnen ALLEEN plaatsvinden als er sprake is van metabolisme , ook wel "stofwisseling" genoemd.
  • Wat is metabolisme?
    Onder metabolisme verstaan we ALLE gebeurtenissen in een levend organisme waarbij stoffen verbruikt of veranderd worden .
  • Hoe kunnen we organismen in 3 groepen karakteriseren?
    Organismen kunnen gecategoriseerd worden aan:
    SOORT ( DIERLIJKE - ook het menselijk en  PLANTAARDIGE ORGANISMEN), 
    AANTAL CELLEN ( EENCELLIGE & MEERCELLIGE ORGANISMEN)
    GROOTTE
       ( MICROMACROORGANISMEN) ( microben en macroben)
  • Microben: bacterien , schimmels, virussen
    Macroben: mans, dier , plant
  • Wat is een cel?
    Een cel is de kleinste eenheid van een levend organisme.
  • Wat is een weefsel?
    Een weefsel zijn groepen gelijksoortige cellen , bijvoorbeeld huidweefsel of spierweefsel. Vervolgens weefsels vormen organen , zoals hart of longen.
  • Wat zijn de voordelen van bacteriën in de darmen van het menselijk lichaam?
    Bacteriën zorgen voor onder andere de afbraak van het voedsel tot kleine deeltjes ,zodat deze kunnen worden opgenomen in ons lichaam en zo kunnen zorgen voor energie, ze zijn dus noodzakelijk voor een goede spijsvertering .
  • Wat is de taak van ons immuunsysteem ?
    Als schadelijke bacterien het lichaam binnendringen , worden ze onschadelijk gemaakt door het immuunsysteem ( ons natuurlijke afweersysteem).
  • SCHIMMELS- eencellige ( gisten) of meercellige, dierlijke of plantaardige, gunstig of ongunstig  voor ons lichaam.
    bijv. Kaas, paddenstoelen,ze kunnen schimmelinfecties veroorzaken .

    VIRUSSEN -  kunnen zich niet zelfstandig voortplanten - ze hebben een gast heerorganisme  nodig.Ze koppelen zich aan een cel en injecteren hierin hun erfelijke materiaal. Alleen op deze manier zijn ze in staat zich te vermenigvuldigen. Maar deze vermenigvuldiging kan heel snel gaan , waardoor het virus snel de overhand krijgt en ziekten kan veroorzaken.
  • Wat is een verschil tussen bacterien, mens , dieren en planten .
    BACTERIEN zijn plantaardige eencellige organismen, 
    MENS en DIER vallen onder de dierlijke meercellige organismen,
    PLANTEN vallen onder de plantaardige meercellige organismen.
  • 2.1.2 Dode en levenloze stoffen

  • Hoe kunnen we stoffen die geen levensverschijnselen vertonen karakteriseren ?
    We  kunnen ze karakteriseren op basis van herkomst, opbouw en vorm.
  • Herkomst:Wat zijn MINERALE STOFFEN?
    Onder minerale stoffen verstaan we de stoffen die uit de aardbodem voortkomen , bijvoorbeeld calcium, ijzer, chroom of metaal.
  • Herkomst:Wat zij NATUURLIJKE STOFFEN?
    Onder natuurlijke stoffen verstaan we stoffen die gevormd worden uit levende organismen ( plant of dier) , bijvoorbeeld koolhydraten, eiwitten, vetten of vitaminen. Deze stoffen dienen als bouwstof of energiebron voor ons lichaam.
  • Herkomst: Wat zijn SYNTHETISCHE STOFFEN ?
    Synthetische stoffen zijn zijn kunstmatig bereid stoffen , bijvoorbeeld nylon, siliconen of plastic.
  • Opbouw: Wat is een verschil tussen een cel en een molecuul?
    Een cel is de kleinste eenheid van een organisme , een molecuul is is de kleinste eenheid van een dode stof, die opgebouwd is uit atomen vast aan elkaar verbonden.
  • Opbouw: Hoe ontstaat OXIDATIE?
    Oxidatie wordt  veroorzaakt door uiterst reactief en instabiel zuurstofatoom die veel schade kan aanrichten in zijn omgeving. Als het nabijgelegen molecuul namelijk ontdaan is van een elektron , is dit molecuul " beschadigd" en kan uit elkaar vallen. Oxidatie betekent dus letterlijk "uit elkaar vallen", meestal met de reactie met zuurstof.
  • Opbouw: Wat is een positieve invloed van oxidatie in ons lichaam?
    Ook al lijkt oxidatie destructief te zijn , toch heeft het ook een heilzaam en absoluut noodzakelijk proces dat leven mogelijk maakt. Onder invloed van zuurstof vindt in ons lichaam de omzetting plaats van voedingsenergie naar BIO-ENERGIE, bruikbare energie in ons lichaam.
  • Opbouw: Wat is een BIO- ENERGIE?
    Een bio-energie betekent dat het afgebroken voedsel in de cel onder de invloed van de zuurstof omgezet wordt in energie , waardoor wij kunnen groeien en bewegen.
  • Opbouw: Hoe heten de afvalstoffen , die ontstaan bij de oxidatie proces , behalve bio-energie?
    Deze afvalstoffen heten vrije- radicalen.
  • Vorm: Wat betekent de aggregatietoestand van de stof?
    Dat betekent dat de stoffen kunnen verschillende vormen ( aggregaties) aannemen.
Lees volledige samenvatting
Deze samenvatting. +380.000 andere samenvattingen. Een unieke studietool. Een oefentool voor deze samenvatting. Studiecoaching met filmpjes.

Laatst toegevoegde flashcards

Wat is de oorzaak van ANAFYLACTISCHE reacties ?
Anafylactische reacties zijn gelukkig vrij zeldzaam . Dit komt omdat mensen voorafgaand aan zo'n  shock  al eerder reacties hebben gehad op een bepaald middel en zij dit product dus zullen vermijden. Waarom iemand de ene keer en gewone allergische reactie doormaakt na contact met een bepaald allergeen terwijl er de volgende keer een levensbedreigende anafylaxie volgt, is niet bekend. 

Wat er op zo'n moment precies in het lichaam gebeurt , is daarentegen wel beschreven.   Mensen die gevoelig zijn  voor allergieen maken namelijk specifieke antistoffen an in hun lichaam , de zogeheten IgE ( immuunglobuline E ) . Wanneer een allergeen het lichaam binnendringt , haakt het zich vast aan deze antistoffen . Hierdoor worden bepaalde cellen ( mestcellen genaamd ) geprikkeld ,die als verdedigingsreactie massaal HISTAMINE  vrijgeven. Hierdoor verwijden de bloedvaten zich en kan er een plotselinge bloeddrukdaling optreden, die vervolgens weer kan leiden tot bewustzijnsverlies. 

Een anafylaxie leidt gelukkig niet onmiddellijk tot ademnood   of flauwvallen. Meestal zijn er voortekenen ,afhankelijk van de aard van het allergeen.Een imker met een bijenallergie bijvoorbeeld ,zal eerst markanten zwellingen krijgen in de omgeving van de steekplaats en vervolgens in ademnood rakken en flauwvallen . Daartegenover zal iemand met een pindanotenallergie zich doorgaans  eerst erg misselijk voelen ,moeten braken ( musiec wymiotowac) of hevige buikkrampen krijgen , om vervolgens een snelle pols te krijgen te flauw te vallen. Als iemand een anafylaxie heeft - kan , in afwachting van medische spoedhulp, indien nodig mond-op-mondbeademing en hartmassage toegepast worden. 
Is het slachtoffer  door een wesp of bij gestoken , dan moet de angel zo snel mogelijk verwijderd worden.
Wat zijn 4 typen van allergische reacties ?  (TYPE 1)
TYPE 1 - DIRECTE REACTIE
De meeste allergische reactie op voedingsmiddelen vallen onder dit type.  Het zijn directe reacties , waarbij het immuunglobuline IgE de afweerstof vormt. Hierbij komt de stof histamine vrij ; deze stof veroorzaakt roodheid van de huid, waardoor jeuk en galbulten kunnen ontstaan. 
Histamine is een stof die het lichaam zelf kan vrijmaken en is ook betrokken bij noodzakelijke  stofwisselingsprocessen, zoals regulering van slaapprocessen. In de hersenen fungeert deze als neurotransmitter. 
Histamine komt van nature ook voor in bepaalde voedingsmiddelen ( rode wijn, schimmelkaas) .Daarnaast zijn er voedingsmiddelen die ervoor zorgen (triggers)  dat histamine wordt vrijgemaakt (chocolade, aardbeien). Door deze triggers kan er ook een verhoogd histaminegehalte  in het bloed ontstaan, wat allergische reacties teweeg kan brengen .( moga powodowac)

Anafylaxie is ook een type-1 reactie, die fatale gevolgen kan hebben als niet op tijd ingegrepen wordt. 
Sommige mensen reageren op bepaalde stoffen zo heftig , dat het zelfs levensbedreigend kan zijn. In dat geval spreken we van ANAFYLAXIE.
Een dergelijke uitgesproken allergische reactie ,waarbij het hele lichaam betrokken raakt , noemen we anafylaxie of een anafylactische shock. In deze situatie een spuitje met adrenaline is dan levensreddend. 
De frequentst voorkomende oorzaken van anafylaxie zijn :bijen- en wespengif, geneesmiddelen ( zoals penicilline , sommige vaccins), latex ( bijv. Rubbere handschoenen) , bepaalde voedingsstoffen ( vooral pindanoten, maar ook andere noten, eieren, koemelk, tarwe en vis)
Wat is de verloop van allergische reactie ?
Bij voedselallergie kan een heel klein beetje van het ziekmakende voedingsmiddel ( het alergeen) een reactie uitlokken . Zo kan een kind met een koemelkallergie bijvoorbeeld al flink last van krijgen als het een lepeltje met druppeltje melk aflikt. 
 Zoals je inmiddels hebt geleerd ,is allergie een ongewenste immunologische  (afweer) reactie op bepaalde stoffen. 
De stoffen uit voeding die een allergische reactie geven noemen we ALLERGENEN. De afweerstoffen die het lichaam aanmaakt om deze allergenen te vernietigen zijn onder andere : IgE ( immuunglobuline E ) , IgM, IgA en IgG. 

In een gezonde situatie maakt het lichaam afweerstoffen tegen ziektekiemen  (zarazki ) en het lichaam  kan op deze manier veel ziekten voorkomen od genezen . 
Als de neus bijvoorbeeld in aanraking komt met een verkoudheidsvirus , maakt het lichaam met de hulp van afweerstoffen dat verkoudheidsvirus onschadelijk. 
Een allergische reactie is dus anders dan een normale afweerreactie , want een allergische reactie is "overbodig " en veroorzaakt klachten ,zoals hoofdpijn , jeuk en vlekken.
Wat zijn het meest voorkomende allergische reacties ?
Van alle allergische reacties komen huidklachten het vaakst voor, daarna luchtwegklachten , maag-darmklachten ( misselijkheid, braken en diarree) , en als laatste klachten aan hart en bloedvaten. 
Van huidklachten komt netelroos het meest voor, daarna vochtophoping , eczeem en jeuk.
Wat zijn de klachten van voedselallergie bij volwassenen ?
Bij volwassenen zij er zeer uiteenlopende klachten mogelijk aan : 
- maag-darmkanaal : zweertjes in de mond-aften (owrzodzenia jamy ustnej),  slechte spijsvertering ,misselijkheid, diaree, verstopping, buikkrampen , jeuk aan de anus, branderig gevoel in de maag , bloed in de ontlasting , daling van het bloedsuikergehalte, ziekte van Crohn ( chronische ontsteking van de darmen)

- huid : jeuk, vochtophoping ,uitslag rond de mond , eczeem, huidontsteking, plaatselijke stuwingen en de bloedvaten    (miejscowe przekrwienie  naczyn krwionosnych)

- ademhalingsstelsel :   astma,longontsteking, niezen, schrapen van de keel, loopneus, ontsteking van het middenoor

- zenuwstelsel : rillingen,lusteloosheid, hyperactiviteit, migraine of hoofdpijn , prikkelbaarheid , agressie  , paniekerigheid

- bloed en bloedvatstelsel : onderhuidse bloedingen , opvliegers, plotselinge bewusteloosheid, bloedarmoede

-urinewegen en geslachtsorganen : regelmatig terugkerende blaasontstekingen , bloed in de urine, bedplassen, spontane urinelozingen

-spieren en gewrichten : chronische lage rugpijn , gewrichtsontsteking ,spierpijn in nek , rug, armen en benen

-ogen : rode ogen, traanogen , jeukende ogen , staar

- anders : koorts, ondervoeding , slechte groei , rood aanlopenvan gezicht
Hoe ontstaat voedselallergie ?
Het lichaam maakt antistoffen aan, die we IMMUUNGLOBULINEN noemen. Een voorbeeld hiervan is IgE. Een allergie kan vrijwel elk ziektebeeld veroorzaken. Bij kinderen met allergie zie je vaak bleekheid ,donkere kringen onder de ogen , kwijlen ,"pseudokroep"-keelontsteking ,die door afzetting van slijm een gevaar voor verstrikking met zich meebrengt) , algemeen gevoel van ziekte , schommelend gewicht , bedplassen,koorts, loopneus enzovoort.
Wat is voedselallergie ?
Voedselallergie is een abnormale reactie van het lichaam op voedsel, waarbij het immuunsysteem ( afweersysteem ) een rol speelt. Voedselallergie kan ook erfelijk zijn ,dit wordt atopie genoemd.
Hoe kunnen we voedselallergie en voedselintolerantie onderscheiden ?
Het is vaal moeilijk het verschil tussen een voedselallergie en voedselintolerantie aan te duiden , omdat het klachtenbeeld soms hetzelfde lijkt. Toch zijn er wezenlijke (kluczowe)verschillen. 

VOEDSELALLERGIE                                          VOEDSELINTOLERANTIE

1) rol van afweersysteem aangetoond         ----niet aangetoond 

2) veel afweerstoffen in het bloed 
    tegen dat bepaalde voedsel gericht         -----normale hoeveelhe

3)klachten ontstaan meestal vrij                   -----klachten kunnnen 
    snel na het eten van voedsel                           vrij laat ontstaan

4)klachtenpatroon verandert niet                
   of langzaam                                                       ----het verandert niet 

5)blijft in de meeste gevallen het                  --kan verdwijnen waner
  hele leven bestaan                                            iemand het dieet volgt

6)kleine hoeveelheden kunnen al                --er is een drempel voor 
  klachten veroorzaken                                      ontstaan van klachten,
                                                                                  pas als men meer dan 
                                                                                 een min. Hoeveelheid
                                                                       gebruikt,ontstaan klachten
Wat zijn de producten waar de BIOGENE AMINEN worden aangetroffen ?
1) Zuivel :
  schimmelkazen (Franse), oude kaas, yoghurt,kwark, karnemelk, biogarde en het wit van een ei bevatten aminen.  
Afhankelijk van de wijze waarop kaas wordt bereid , kunnen tijdens de rijping van kaas biogene aminen gevormd worden. De hoeveelheid biogene aminen in kaas bereid uit rauwe melk is hoger dan in kaas kaas uit gepasteuriseerde melk. 

2) Vlees en vleeswaren :
 rauwe vleesproducten bevatten weinig biogene aminen. Varkensvlees bevat meestal wat meer biogene aminen dan rundvlees. Wanneer vlees bederft (psuje),ontstaan er in het vlees biogene aminen. Vlees en vleeswaren moeten daarom goed gekoeld bewaard worden in koelkast of vriezer en nooit meerdere malen ingevroren ,ontdooid of opgewarmd worden. 

3) Vis en visproducten :  
 verse vis en diepvriesvis bevatten  relatief weinig biogene aminen. Enkele vissoorten waarin aantoonbare aminen zijn aangetroffen zijn makreel, tonijn, kabeljauw en haring. Als vis niet goed bewaard wordt , veroorzaken bacterien in de vis een afbraak van het spierweefsel , waarbij veel biogene aminen ontstaan. Bewaar vis altijd koel. Schaal- en schelpdieren bevatten weinig biogene aminen.       

4) Alcoholische dranken :
 cider,bier en wijn kunnen biogene aminen bevatten.

5) Fruit en fruitproducten :
 in vers fruit komen kleine hoeveelheden biogene aminen voor, onder andere in aardbei, kiwi, ananas en grapefruit.

6) Groenten :
 in verse groenten worden meestal kleine hoeveelheden biogene aminen aangetroffen , bijvoorbeeld in tomaten,champignons en spinazie. 
In gefermenteerde groenten ,zoals zuurkool , worden hogere gehaltes biogene aminen aangetroffen. 

7) Noten 
 sommige noten bevatten biogene aminen ,zoals cashewnoten en walnoten

8) Kruiden en specerijen 
 kaneel, anijs, sesamzaad, kruidnagel,mosterdzaad, komijn, koriander, kervel,gember, zonnebloempitten en nootmuskaat bevatten aminen. Vanille bevat zeer veel biogene aminen.
Wat zijn de voedingsmiddelen die het vrijkomen van histamine in het menselijk lichaam kunnen stimuleren ?
Het zijn histaminevrijmakers .Voorbeelden hiervan zijn chocolade, aardbei, citrusvruchten ,tomaat, drop, spinazie , maar ook conserveringsmiddelen ( benzoaten, nitraat, nitriet, sulfiet ) en smaakversterkers (glutamaten, zoals ve-tsin) kunnen histamine vrijmaken. Het eten van voedingsmiddelen met veel biogene aminen kan behalve jeuk ook hoofdpijn of zelfs migraine opwekken.